کنترل ترافیک تطبیقی غیر خط مبنا برای تقاطعات چراغدار شهر تهران
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، گروه حمل ونقل، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
2 استاد، گروه حمل ونقل، دانشکده عمران ، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
3 دانشجوی دکتری، گروه حمل ونقل، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
doi
10.22034/tri.2025.516377.3333چکیده
امروزه برای شناسایی و مدیریت ترافیک تقاطعات چراغدار با تغییرات حجم قابلتوجه، از سیستمهای کنترل ترافیک تطبیقی استفاده میشود که در مقایسه با سیستمهای کنترل هوشمند و زمان ثابت، میتوانند با شناخت لحظهای ترافیک، زمانبندی تطبیقی و هماهنگسازی بین تقاطعات منجر به بهبود شرایط ترافیکی در سراسر شبکه شوند. در ایران از سیستم کنترل ترافیک تطبیقی اسکتس استفاده میشود که در آن، شناسایی ترافیک در هر خط توسط حلقههای القائی و به صورت خط مبنا انجام میگردد، این در حالی است که در چندین کلانشهر کشور در عمل جریان ترافیک به صورت غیرخط مبنا از تقاطعات عبور میکند. ازاینرو اسکتس عملکرد دقیقی در شناسایی شرایط ترافیکی غیر خط مبنا نداشته و همین امر موجب خطا در زمانبندی میشود. درنتیجه، ارائهی یک روش جدید جهت شناسایی و زمانبندی مبتنی بر شرایط ترافیکی غیرخط مبنا برای تقاطعات، امری لازم است. لذا در این مطالعه، یک شاخص عملکردی تحت عنوان سطح اشغال که در شرایط ترافیکی مختلف ازجمله شرایط ترافیک غیرخط مبنا قابلمحاسبه است ارائهشده است که بر مبنای آن طول سیکل محاسبهشده و به کمک الگوریتم پیشنهادی زمانبندی تطبیقی مبتنی بر شرایط ترافیکی غیرخط مبنا برآورد میگردد. با مطالعه موردی انجامشده بر روی یک تقاطع تحت کنترل اسکتس، وضعیت موجود تقاطع تحت کنترل اسکتس با وضعیت تقاطع تحت روش پیشنهادی با طول سیکل متغیر و حالت طول سیکل ثابت مقایسه گردیده است. بر اساس نتایج، در شاخصهای تأخیر و طول صف، وضعیت تقاطع تحت زمانبندی الگوریتم کنترل تطبیقی پیشنهادی ارائهشده در این مطالعه نسبت به سایر روشهای کنترلی بهبود بهتری داشته است. میزان تأخیر در تقاطع موردنظر درزمانی که زمانبندی توسط روش پیشنهادی ارائه میشود بهطور متوسط به میزان 38 درصد نسبت به زمانبندی ارائهشده توسط اسکتس و همچنین 31 درصد نسبت به زمانبندی ارائهشده مطالعه موردی مشابه با طول سیکل ثابت بهبود داشته است.
