مطالعه ای کیفی از اقتصادگرایی خانواده در کرمانشاه

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد جامعه‌شناسی، گروه جامعه‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران.

2 دانشیار جامعه‌شناسی، گروه جامعه‌شناسی، دانشکده علوم اجتماعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران (نویسنده مسئول).

doi
10.22034/jips.2025.547241.1310
چکیده

هدف پژوهش، بررسی اقتصادگرایی خانواده در شهر کرمانشاه به شیوه اکتشافی و با استفاده از نظریه زمینه‌ای است. نئولیبرالیسم با توجه به ساختار هر جامعه، از سازوکارهای متفاوتی برای تحمیل منطق خود بهره می‌برد که نیازمند واکاوی است. روش جمع‌آوری اطلاعات، مصاحبه به شیوه نیمه ساختاریافته بود. یافته‌ها نشان داد که شرایط علی اقتصادگرایی خانواده شامل نوسازی، بازاری شدن روابط اجتماعی و ارتباطات، عوامل زمینه‌ای شامل دگرگونی در ارزش‌ها و هنجارها و مصرف‌گرایی، عوامل مداخله‌گر شامل ضعف در حوزه سیاست‌گذاری، اقتصاد سیاسی و بحران‌های اقتصادی بوده است. در مواجهه با چنین وضعیتی اعضای خانواده به راهبرد فرهنگ‌سازی اقتصادی و جامعه‌پذیری اقتصادی روی آورده و پیامد آن در سطح فردی اختلالات روانی و در سطح اجتماعی بی‌تفاوتی اجتماعی و آسیب‌های اجتماعی بوده است. نتیجه کلی این‌که نئولیبرالیسم با توجه به ساختار اقتصادی و اجتماعی شهر کرمانشاه، سازوکارهای سلبی ویژه چنین وضعیتی به راه انداخته که برآیند آن، اقتصادگرایی خانواده از طریق تحمیل منطق بازار بوده است.