تبیین مفهوم به زیستی در گردشگری: با روش فراترکیب

نویسندگان

1 دانشیار گروه مدیریت گردشگری، دانشکده گردشگری، دانشگاه علم و فرهنگ تهران، ایران

2 استادیار گروه مدیریت گردشگری، دانشکده گردشگری، دانشگاه علم و فرهنگ، تهران، ایران

3 دانشکده گردشگری ،​دانشگاه علم و فرهنگ، تهران،​ایران

doi
10.22054/qjsd.2025.83791.2645
چکیده

در چند دهه اخیر، مطالعات گردشگری به دلیل ماهیت چند رشته ای، هم از منظر نظری و هم روش شناختی، بیشتر بر بهزیستی متمرکز شده و بررسی بهزیستی گردشگران را در اولویت پژوهشی خود قرار داده‌ است. با گذشت چند دهه از شکل‌گیری دانش واژه‌ی بهزیستی و ورود روانشناسی مثبت‌گرا در گردشگری که صورت دانشی آن توسط پیرس مطرح شد، گسیختگی و ابهام در مفهوم بهزیستی در گردشگری وجود دارد. بنابراین از آنجا که بهزیستی می‌تواند در همه سطوح زندگی انسان تأثیرات فیزیکی و روانی بلندمدت داشته باشد، به نظر می‌رسد تعریف آن همچون یک هدف از گردشگری، اقدامی پذیرفته‌شده خواهد بود. این مقاله که از لحاظ هدف توسعه‌ای-کاربردی و از لحاظ روش کیفی است، با هدف تبیین مفهوم بهزیستی درگردشگری، از روش اسنادی و مطالعات کتابخانه‌ای به منظور گردآوری داده‌ها استفاده شده و با فراترکیب، به تحلیل نظرات نظریه‌پردازان برای شناخت مفهوم بهزیستی و ابعاد آن در گردشگری پرداخته شده است. جمعیت مورد مطالعه، تمامی پژوهش‌های مرتبط با حوزه بهزیستی در گردشگری به زبان انگلیسی از سال1990 تا 2024 می‌باشد. نتایج نشان می‌دهد، با اینکه بهزیستی هدونیک، بهزیستی ایدایمونیک، بهزیستی ذهنی، بهزیستی روانشناختی، کیفیت زندگی و در سال‌های اخیر تجربه تحول‌آفرین و معنادار به عنوان بهزیستی در مطالعات گردشگری مورد بررسی قرار گرفته و در برخی مطالعات به جای یکدیگر استفاده شده‌اند، با این حال از لحاط مفهوم و ابعاد تفاوت‌هایی با هم دارند