بررسی ظرفیت عملی خط مترو در تاثیر الگو توزیع ساعتی و ورود و خروج مسافر به ایستگاه ها

نویسندگان

1 استاد دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، تهران، ایران

3 دانشجوی دکتری، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران

doi
10.22034/tri.2023.407855.3176
چکیده

یک برنامه زمان‌بندی قطار برنامه‌ریزی زمان‌های ورود و خروج قطارها را در سکوها، ایستگاه‌ها و تقاطع‌ها بیان می‌کند. ازنقطه‌نظر ادارات راه‌آهن برنامه زمانی قطارها به‌عنوان یک داده ورودی اساسی بـرای فرآیند زمان‌بندی است. از طرف دیگر افزایش سـطح‌سـرویس قطـار فاکتور مهمی است که بر تصمیم مسافر و تصمیمات مربوط به شرکت‌ها برای انتخاب قطار به‌عنوان یک مد حمل‌ونقل قابل‌قبول تأثیر می‌گذارد. هدف از زمان‌بندی قطارها حداقل‌کردن زمان سیر قطارها از مبدأ به مقصد، جلب رضایت مسافران و صاحبان منافع، با کم‌کردن تاخیرات در ایستگاه‌ها و حداکثر کردن استفاده از ظرفیت خطوط، ایستگاه‌ها، ناوگان است. یک نگرش با در نظر گرفتن تمام عواملی که در شبکه بر روی زمان حرکت قطارها تأثیرگذار می‌باشند می‌تواند ما را به سمت تولید یک برنامه‌ریزی درجهت نیل به اهـداف ذکـرشده سوق دهد. در این تحقیق که مطالعه موردی آن قطاری شهری بین تهران و کرج با استفاده تئوری صف با الگو M/G/C/C یک برنامه زمان‌بندی برای سرفاصله زمانی قطار براساس سه سناریو حداکثر ظرفیت قطار که دران بعضی مسافران در تراکم کم ایستاده، ظرفیت در حالت همه نشسته و حالت دیگر بین این دو حالت در نظر گرفته شد. با استفاده از الگو ساعتی در مطالعه موردی خط 5 بررسی شد، 32% توزیع در ایستگاه‌های میانی است، در حال حاضر برنامه زمان‌بندی فعلی مترو باعث تاخیرات و نارضایتی برای گروهی از مسافران است که زمان‌بندی پیشنهادی آن تا حدودی کاهش می‌دهد .سرفاصله زمانی پیشنهادشده بین بازه ۶ لغایت ۳۰ دقیقه در سناریوهای مختلف برای ساعات مختلف است. سرفاصله زمانی پیشنهادی باعث کاهش 21% زمان انتظار می‌شود.