شاخصهای عدالت اقتصادی در برنامههای پنجساله توسعه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی جمهوری اسلامی ایران ( 1400- 1368)
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری دانشگاه علامه طباطبایی / ایران / تهران
2 استادیار علوم سیاسی، اندیشههای سیاسی گروه علوم سیاسی، دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران
doi
10.22054/qjsd.2024.76267.2531چکیده
عدالت به عنوان شکلی از قدرت نرم و مفهومی چالشی حضوری برجسته همراه با فراز و نشیب در برنامه-های پنجساله توسعه اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی در ایران دارد. برای حصول اطمینان از تحقق اهداف کمی و کیفی برنامههای توسعه از جمله تحقق عدالت نیاز به شاخصهای عملیاتی است که میزان دستیابی به اهداف را نشان دهد. پژوهش حاضر با هدف شناسایی شاخصهای عدالت اقتصادی در برنامههای پنجساله توسعه بعد از انقلاب اسلامی انجام شده است. سئوال اصلی پژوهش این گونه مطرح شده است: در برنامههای پنجساله توسعه چه شاخصهایی مطرح شده است؟ سئوال فرعی این است: شاخصهای عدالت اقتصادی در هریک از برنامههای توسعه بر اساس چه الگوهایی حضور دارند؟ دادههای پژوهش به صورت کتابخانهای – اسنادی جمعآوری شده است. جامعه آماری پژوهش متن برنامههای اول تا ششم توسعه است. برای تجزیه و تحلیل نیز از آمار توصیفی و از تکنیک تحلیل محتوا استفاده شده است. یافتههای پژوهش نشان داد در برنامههای پنجساله توسعه از اول تا ششم شاخصهای آموزش، بهداشت، اشتغال، توانمندسازی، محیط زیست با رویکرد الگوی توسعه انسانی و رشد اقتصادی،کاهش تصدی دولت، انضباط مالی، بهرهوری و رقابتپذیری با رویکرد الگوی بازار آزاد و تامین اجتماعی، مسکن، ضریب جینی، فقر زدایی با رویکرد نیازهای اساسی مطرح شده اند.