فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مهاجرت مهم‌ترین منبع تأمین نیروی انسانی برای بازارهای کار و توسعه اقتصادی است. ازاین‌رو شناخت هرچه بیشتر و جامع‌تر مهاجرت و توزیع فضایی آن در تحقیقات علمی و برنامه‌ریزی‌های کاربردی ضروری است. هدف از مقاله حاضر بررسی الگوهای اقامتی مهاجران و روند تغییرات آن طی دوره 95-1370 می باشد. روش مورد استفاده تحلیل ثانویه داده‌های چهار دوره سرشماری 1395-1375­ است. نتایج نشان داد که میزان خالص مهاجرت کشور طی دوره‌های مختلف نوساناتی داشته اما مسأله قابل تأمل در خالص مهاجرتی کشور، توزیع فضایی این شاخص است. شهرستان‌های مرکزی کشور مانند کرج، پاکدشت، اصفهان، سمنان و .... همواره مهاجرپذیری بالایی تجربه کرده‌اند. درحالیکه شهرستان‌های نواحی مرزی به‌ویژه مناطق غرب، شمال غرب و جنوب شرق با مهاجر فرستی بالایی روبرو بوده‌اند. هماهنگ با این الگو، نتایج توزیع فضایی جریان مهاجرت داخلی نیز نشان داد که الگوهای اقامت کشور طی دوره­ها مورد بررسی همواره از سوی شهرستان‌های کم‌تراکم به سمت مناطق پرتراکم بوده است و تنها در دوره 90-1385 مهاجرت با شدت ضعیفی روند معکوس داشته است. بر این اساس، مهاجرپذیری شهرستان‌های بزرگ کشور همچنان در حال افزایش است که در صورت تداوم این جریان، مقاصد مهاجرتی با تشدید مشکلات زیرساختارهای رفاهی و خدماتی، آلودگی‌های زیست‌محیطی، اشتغال کاذب و ... روبرو خواهند شد.