شبیهسازی تغییرات جمعیتی ایران با استفاده از مدل پایه عامل بنیان
نویسندگان
1 استاد گروه مدیریت صنعتی دانشگاه تربیت مدرس
2 دانشجوی دکتری مدیریت صنعتی گرایش تحقیق در عملیات، دانشکده مدیریت دانشگاه تهران (نویسنده مسئول).
3 دکتری مدیریت صنعتی گرایش تحقیق در عملیات دانشگاه تربیت مدرس و محقق موسسه مطالعات جمعیتی کشور.
doi
چکیده
دانستن اندازه جمعیت در آینده و پیشبینی دقیق آن برای دولتمردان از اهمیت ویژهای برخوردار است، چراکه بسیاری از برنامهریزیهای دولتی با مسئله جمعیت رابطه نزدیکی دارند. هدف از این مقاله کاربست شبیهسازی عامل بنیان برای پیشبینی روند تغییرات و ترکیب جمعیتی ایران در طی 50 سال آینده است. این روش میتواند امکان تحلیل سناریوهای مختلف جمعیتی را فراهم سازد، مدلی ساختاری از تغییرات ارائه دهد، اجزای نامتجانس را مدلسازی کند و به دلیل احتمالی بودن آن نتایج واقعیتری را ارائه نماید.نتایج شبیهسازی با سناریوهای مختلف ارائه شده توسط مرکز آمار ایران مقایسه شد و همبستگی معناداری بین این دو نتیجه مشاهده شد که حاکی از قابلیت اعتماد بودن مدل شبیهسازی ارائه شده میباشد. نتایج حاصل از شبیهسازی نشان میدهد سن ازدواج تا 15 سال آینده همبستگی معناداری با روند افزایش جمعیت ندارد، ولی در بلندمدت همبستگی معناداری دارد. بررسیها نشان میدهد شبیهسازی عاملبنیان، علاوه بر مدلسازی مسئله جمعیت بهصورت تصادفی، با عوامل نامتجانس و با قابلیت تحلیل سناریو، میتواند سیستمی از واقعیت را شبیهسازی نماید که برآوردهای جمعیتی را بهصورت سالیانه تولید نماید.