بررسی ارتباط بین حرکات جمعیت و برابری جنسیتی در ایران با استفاده از مدل سریهای زمانی (90-1335)
نویسندگان
1 استادیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه تبریز (نویسندۀ مسئول).
2 دانشیار گروه علوم اجتماعی دانشگاه تبریز
3 کارشناس ارشد جامعهشناسی دانشگاه تبریز.
doi
چکیده
تلاش برای شناسایی عوامل مرتبط با برابری جنسیتی، به عنوان یکی از مؤلفههای اصلی توسعه اجتماعی، جایگاه برجستهای در مطالعات اجتماعی/جمعیتی سالهای اخیر داشته است، با این حال، بررسی ارتباط تحولات جمعیتی با برابری جنسیتی به ندرت مورد توجه قرار گرفته است. در این راستا، مطالعۀ حاضر با رویکردی توصیفی-تحلیلی و با استفاده از روش تحلیل ثانوی دادهها و بهرهگیری از مدل سریهای زمانی، سعی در بررسی روابط بین حرکات جمعیت (باروری، مرگ و میر و مهاجرت) با برابری جنسیتی در دورۀ زمانی 90-1335 در ایران داشتهاست. نتایج تحقیق حاکی از افزایش قابلملاحظه میزان برابری جنسیتی در دورۀ مورد بررسی است. از میان عوامل حرکت جمعیتی، امید به زندگی زنان و میزان خام مهاجرت تأثیر مثبت و معناداری بر برابری جنسیتی داشته و میزان باروری کل (با کنترل اثر درصد جمعیت زیر 15 سال در مدل نهایی) تأثیر معناداری نشان نداده است. براساس ضریب تبیین ایستای مدل سری زمانی برازششده، سه متغیر مذکور، حدود 52 درصد از واریانس برابری جنسیتی را تبیین کردهاند.