زمانبندی دو هدفه امکانی استوار خطوط مترو در حالت رد- توقف
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران
2 دانشیار، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران
doi
10.22034/tri.2023.359971.3083چکیده
در شرایط اختلال مترو پنجرهی زمانی و زمانبندی از پیش صورت گرفته پاسخگوی عملیات نمیباشد بهخصوص زمانی که تعداد مسافران زیادی در ایستگاهها باشند. وقتیکه اختلال و شلوغی به حد بالایی برسد ممکن است در زمان برنامه ریزی مجدد پنجره زمانی، قطارها باید از برخی از ایستگاه رد شوند و توقفی نداشته باشند که این کار باعث افزایش سرعت گردش قطارها و کاهش تعداد مسافران باقیمانده در ایستگاهها میشود. با توجه به پر ازدحام بودن و جریان مسافرین (عابران) وابسته به زمان، این پژوهش قصد دارد مدلی بهینه برای زمانبندی مجدد خطوط مترو ارائه جهت کاهش زمان سفر مسافران و کاهش مصرف انرژی کند. در زمان بندی مترو جدا از فاصله زمانی میان ورود دو قطار متوالی به ایستگاهها، متغیرهایی مانند مدت زمان شتاب گیری قطارها در شروع حرکت بین دو ایستگاه، اندازه شتاب حرکت آنها مدت زمان ترمز گرفتن آنها در پایان حرکت بین دو ایستگاه، اندازه شتاب آنها در هنگام ترمز و مدت زمان توقف آنها در ایستگاهها، تاثیر زیادی در معیارهای زمان بندی مترو مانند انرژی مصرف شده و زمان سفر مسافران دارد. برای رسیدن به توازن بین اعتبار نظری (تئوری) و راحتی محاسبات مدل بهینه تجویزشده است. نمونههای عددی بر اساس دادههای مترو پکن و تهران صورت گرفته و نتیجهی آن کارایی و مفید بودن روش پیشنهادی را نشان میدهد. نتایج به دست آمده 4 درصد بهبود در زمانبندی و کاهش زمان مسافران را نشان میدهد. برای برخورد با عدم قطعیت پارامترهای مسئله از رویکردهای مختلف برنامهریزی امکانی استوار استفاده شده است. رویکردهای مختلف برنامهریزی امکانی استوار به سه گروه برنامهریزی امکانی بدبینانه سخت، برنامهریزی امکانی بدبینانه نرم و برنامهریزی امکانی واقعگرایانه تقسیمبندی میشوند. با حل مثال عددی مقدار تابع هدف آرمانی مسئله در رویکردهای مختلف مقایسه میشود. نتایج اعتبارسنجی عملکرد و کارایی مدلهای امکانی استوار را اثبات میکند.
