جمعیت و آب: تعیین جمعیت بهینه ایران با توجه به منابع آب شیرین

نویسندگان

1 استادیار اقتصاد دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکز.

2 استادیار اقتصاد دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکز.

3 کارشناس ارشد اقتصاد و کارشناس کارگزاری بورس .

doi
چکیده

میزان جمعیت بهینه و رویکرد سیاستی مناسب در راستای نیل به آن، امروزه از دغدغه‏های بزرگ دولت‏ها، به‌‏ویژه در کشورهای در حال توسعه است. افزایش بی‏رویه جمعیت می‌تواند هر کشوری را با چالش‏های گوناگونی مواجه سازد. در این بین برخلاف محدودیت‏های آموزشی، بهداشت و مسکن؛ منابع طبیعی هر کشور ذخایر خدادادی هستند که به‌دست بشر قابل ایجاد نمی‌باشند؛ لذا می‌توان گفت که بزرگ‏ترین محدودیت بر سر راه افزایش جمعیت محدودیت منابع طبیعی است. از طرفی آب سالم، شریان حیاتی برای بقاء بشر است که کمبود یا آسیب دیدن آن، صدمات جبران‏ناپذیری را به محیط‌زیست و زندگی افراد وارد خواهد ساخت. در این مقاله، ابتدا به بررسی ظرفیت‏های آبی کشور پرداخته و با استفاده از مدل اقتصادسنجی پنل دیتا، شاخصی برای برداشت سالانه آب شیرین ارائه شده است. سپس با مقایسه شاخص به‏دست آمده با امکانات آبی ایران تخمینی از جمعیت بهینه کشور ارائه می‏دهیم. مقایسه این شاخص و مصرف کنونی آب در کشور نشان می‏دهد که اگر الگوی مصرف آب به‌طور جدی تغییر پیدا نکند کشور در آینده‌ نزدیک با بحران جدی آب مواجه خواهد شد. بر اساس نتایج تحقیق پیشنهاد می‏شود که سیاست‏های جدید جمعیت با نظرداشت منابع و محیط زیست به­ویژه آب تدوین و اجراء شود.