تحلیل مضمون الگوی عوامل زمینه‌ساز تحوّل در علوم انسانی از نگاه حضرت آیت‌الله خامنه‌ای (مدظله‌ العالی)

نویسندگان

1 استادیار، گروه مدیریت، دانشگاه بین‌المللی علامه عسکری(ره)، تهران، ایران

2 استادیار، گروه اقتصاد سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بقیه الله (عج)، تهران، ایران

doi
10.47176/cir.2503.1226
چکیده

علوم انسانی، به‌عنوان حوزه‌ای کلیدی در مطالعه ابعاد مختلف حیات بشری، نقش محوری در تبیین جایگاه انسان در جهان و پاسخگویی به چالش‌های پیش روی او ایفا می‌کند. با این حال، علوم انسانی در ایران با موانعی چون تسلط پارادایم‌های غربی، گسست از مسائل واقعی جامعه و بحران هویت ایرانی-اسلامی مواجه است. این پژوهش با هدف ارائه الگویی جامع برای شناسایی عوامل زمینه‌ساز تحول در علوم انسانی، به‌منظور تسهیل بومی‌سازی این علوم، بر اساس دیدگاه‌های مقام معظم رهبری و با بهره‌گیری از روش تحلیل مضمون انجام شد. یافته‌ها نشان می‌دهند که الگوی عوامل زمینه‌ساز تحول در علوم انسانی، از نگاه حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، در شش طبقه اصلی شامل عوامل نظری و معرفتی، آموزشی و پژوهشی، نهادی و ساختاری، فرهنگی و اجتماعی، سیاسی و اقتصادی، و ذهنی و روانشناختی دسته‌بندی می‌شوند. این الگو، با تأکید بر اصلاح مبانی نظری مبتنی بر جهان‌بینی اسلامی، بازطراحی نظام آموزشی، ارتقاء پژوهش‌های کاربردی، تقویت زیرساخت‌های نهادی، پیوند با نیازهای فرهنگی و اجتماعی، و حمایت سیاسی و اقتصادی، چارچوبی راهبردی برای تحول علوم انسانی ارائه می‌دهد. نتایج این پژوهش می‌تواند به‌عنوان راهنمایی برای سیاست‌گذاری علمی و فرهنگی در راستای تولید دانش بومی و کارآمد در ایران مورد استفاده قرار گیرد.