برآورد تقاضای سفر روستایی با روشهای آمار فضایی و شبکه عصبی مصنوعی (مطالعه موردی: شهرستان تبریز)
نویسندگان
1 استادیار، گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده جغرافیا و برنامهریزی محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
2 دانشیار، گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده جغرافیا و برنامهریزی محیطی، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
3 دانشجوی دکتری، گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشکده جغرافیا و برنامهریزی محیطی، تبریز، ایران
doi
10.22034/tri.2022.312204.2970چکیده
فرآیند پیشبینی تقاضای سفر یک گام کلیدی در برنامهریزی حملونقل است و شامل مجموعه ای از مدل های ریاضی میباشد که سعی در شبیهسازی رفتار انسان در سفرها دارند. این فرآیند برای تخمین تعداد سفرهایی که در آینده در سیستم حملونقل انجام میگیرد، استفاده میشود. هدف این مقاله، برآورد تقاضای سفر با روشهای آمار فضایی و شبکه عصبی مصنوعی، سپس مقایسه نتایج حاصل از این روشها جهت تعیین دقت هر یک برای تخمین تقاضای سفر است. پژوهش حاضر از نوع کاربردی و روش انجام آن توصیفی – تحلیلی است. جامعه آماری تحقیق، تمام خانوارهای روستاهای شهرستان تبریز است که 40714 خانوار میباشد و با استفاده از فرمول کوکران، 380 خانوار به-عنوان جامعه نمونه انتخاب شدند. جمعآوری اطلاعات با ابزار پرسشنامه محقق ساخته و بر اساس شاخصهای تحقیق انجام گرفت و در نتیجه تقاضای واقعی سفر افراد تخمین زده شد. بعد از تخمین تقاضای واقعی سفر، برآورد سفر با استفاده از روشهای حداقل مربعات معمولی، رگرسیون وزنی جغرافیایی و شبکه عصبی پرسپترون چندلایه انجام گرفت و نتیجه حاصل از آنها با تخمین واقعی سفر مقایسه شد. نتایج مطالعه نشان داد که رگرسیون وزنی جغرافیایی (GWR)، شبکه عصبی مصنوعی (ANN) و حداقل مربعات معمولی (OLS) به ترتیب بیشترین تا کمترین دقت را در برآورد تقاضای سفر دارند.