ظرفیت های تمدنی آموزه امامت

نویسندگان

1 استاد، گروه کلام، دانشگاه قرآن و حدیث، قم، ایران

2 دانشیار، گروه فقه و حقوق، دانشگاه قرآن و حدیث، قم، ایران

3 دانشجوی مقطع دکتری، دانشگاه قرآن و حدیث، قم، ایران

doi
10.28211685/CIR.2403.1111.3.10.1
چکیده

تمدن، از مؤلفه‌های انسانی و ابزاری تشکیل می‌شود. مؤلفه‌های انسانی به طور مستقیم از عقاید و باورها تأثیر می‌پذیرند و هر مجموعه‌ای از نظام باورها، در صورت امکان و توان، تمدن مناسب خود را می‌سازد. در جهان‌بینی اسلامی، باورهای محکم و قویمی وجود دارند که در تکوین، تشکیل، تقویت و تعالی مؤلفه‌های تمدنی، اثر گذارند. «آموزه امامت» یکی از آن باورهاست. این تحقیق با عنوان ظرفیت‌های تمدنی آموزه امامت، با هدف معرفی این ظرفیت‌ها به روش توصیفی تحلیلی و با استفاده از منابع کتابخانه‌ای به صورت بین‌رشته‌ای (کلامی _ تمدنی) انجام شده است. اهمیت تحقیق از دو جهت مشهود است: یکی نشان دادن کارآیی آموزه‌های امامیه در عرصه تمدن‌سازی، و دیگر؛ تبیین چشمه‌های ناب اندیشه‌ای در راستای تمدن سازی اسلامی. در ساختار تحقیق، نخست مؤلفه های تمدنی به طور اجمالی فهرست شده است و سپس با اشاره به صفات و شئون امامت، تأثیر آنها در مهمترین مؤلفه‌های تمدنی (که بیشترین اثر پذیری را از این آموزه دارند)، بیان گردیده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد؛ آموزه امامت، با ایجاد «ارتباط عرش و فرش» و «اتصال آسمان و زمین» و با هدایت‌گری بشریت، ظرفیت های بی‌نظیری در «نظام امام و امتی» و «تعالی اجتماعی، فرهنگی و تمدنی»، دارد: معرفت و جهان بینی صحیح توحیدی، عقل ورزی وحیانی، عدالت محوری تعالی بخش، امنیت آفرینی همه جانبه، حکومت عادلانه، رفاه آوری رشد دهنده، وحدت و انسجام امتی، عبودیت سعادت بخش و فضایل اخلاقی افراد جامعه، برخی از ظرفیت‌های تمدنی است که در پرتو آموزه امامت، و با وجود امام، حاصل می‌شود. و بدون آموزه امامت و امام، امکان تحقق کامل آنها نیست.