فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

مقدمه: تغییرات اجتماعی سریع و پیشرفت تکنولوژی، بستر حضور افراد دارای معلولیت را در جامعه افزایش داده است با وجود این، افراد دارای معلولیت در ایران برای فعالیت در امور اجتماعی با چالش‌های روبه‌رو هستند و به نوعی زندگی آن‌ها با اختلال مواجه شده است. از این‌رو مسئله زندگی اجتماعی و بستر آن برای افراد دارای معلولیت اهمیت یافته و مطرح می‌شود.روش: روش مورد استفاده در این پژوهش مرور نظام‌مند است. جامعه آماری شامل کلیه‌ی پژوهش‌های موجود در زمینه زندگی و موقعیت‌های اجتماعی افراد دارای معلولیت جسمی- حرکتی ایران می‌باشد. مطالعات مرتبط در پایگاه‌های علمی کشور در بازه زمانی 1400- 1375 جست‌وجو شدند که براساس اهداف پژوهش و معیار ورود و خروج مطالعات، 117مطالعه انتخاب شدند. برای دست‌یابی به اطلاعات و تحلیل داده‌های مطالعات کاربرگ‌های استخراج داده در قالب 12 شاخص طراحی، تنظیم و مبنای کدگذاری و حاشیه‌نویسی توسط پژوهشگران شد.یافته‌ها: در مرور و بررسی داده‌های مطالعات مشخص شد که اکثر مطالعات در مناطق توسعه‌یافته‌تر ایران صورت گرفته است و مطالعات از لحاظ زندگی اجتماعی و زمینه‌های اجتماعی در دو دسته کنش‌های ذهنی و کنش‌های عینی زندگی اجتماعی افراد دارای معلولیت جسمی-حرکتی جای می‌گیرند. عوامل مؤثر بر زندگی اجتماعی شامل چهار عامل جمعیت‌شناختی، اجتماعی- فرهنگی، ساختاری و کالبدی و عامل فردی-روان‌شناختی است. همچنین راهکارها و پیشنهادها در سه بعد اجتماعی- فرهنگی، اقتصادی و مشاوره‌ای ارائه شده‌اند.