مدل تشکیل زنجیرههای سفر با استفاده از برنامههای فعالیت خانوار
نویسندگان
1 استاد دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی عمران، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران
3 دانشیار گروه عمران - برنامهریزی حملونقل، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه بین المللی امام خمینی (ره)، قزوین، ایران
doi
10.22034/tri.2022.350734.3059چکیده
برنامه فعالیت افراد و خصوصیات آنها در مدلهای حملونقلی و رفتارهای مربوط به سفر آنها نقش مهمی دارد و درنظر گرفتن افراد به صورت منفرد بدون لحاظ کردن نقش آنها در خانوار و تأثیرات سایر اعضای خانوار بر آنها از دقت و اعتبار مدلهای حملونقلی میکاهد. لذا در این مقاله دو مدل مجزا ساخته شد که در یکی از آنها فرد در قالب خانوار و در دیگری هر خانوار به عنوان واحد تصمیم گیرنده درنظر گرفته شدهاند. اطلاعات مورد استفاده در این پژوهش از پرسشگری خانوارهای واشنگتن بود . مدلها از نوع لوجیت چندجملهای ساخته شد که الگوی فعالیت روزانه افراد یک بار برای تشکیل زنجیره سفر افراد با استفاده از برنامه فعالیتهای خانوار و بار دیگر برای سفرهای اشتراکی خانوارها درنظر گرفته شد تا مطلوبیت گزینههای انتخابی ممکن برای هر فرد و خانوار محاسبه شده و با سایر گزینهها مقایسه گردد. مدل تشکیل زنجیره سفر با هفت هدف فعالیت "کار، تحصیل، همراهی (اسکورت)، کار شخصی (کار آزاد و کارهای مجازی با گوشی و اینترنت)، خرید، وعده غذایی و اجتماعی/تفریحی" و با متغیرهایی در دستهبندیهای "نوع افراد، گروه سنی، درآمد خانوار، ترکیبات خانواری، جنسیت/فرزند" و مدل دوم یعنی مدل سفرهای اشتراکی با سه نوع الگوی فعالیت "اجباری، غیراجباری و ماندن در خانه" و با درنظر گرفتن تعاملات اعضای خانوار در سه سطح "فردی، دو نفره و سه نفره" ساخته شده و در نهایت تأثیر متغیرها و مشخصههای فردی و خانواری در هر یک از این مدل-ها مورد تحلیل و بررسی قرار گرفته و ملاحظه گردید که در مدلها، هریک از این پارامترها به طرز قابل توجهی بر مطلوبیتها و انتخابهای افراد و خانوارها تأثیرگذار هستند. یقیناً این نوع نگرش تعاملی جدید در تعریف نقش خانوار، تأثیر قابل توجهی در واقعگرایانه بودن مدلها و در نتیجه پیشرفت و توسعه در مدلسازی و برنامهریزی حملونقل خواهد داشت.