ارزیابی اثر عوامل اقلیمی بر پوشش گیاهی منطقه زاگرس با استفاده از اطلاعات رقومی ماهوارهای
نویسندگان
1 دانشیار گروه جغرافیا و سنجش از دور، دانشگاه تربیت مدرس
2 استاد گروه جغرافیا، دانشگاه تربیت معلم تهران
3 دانشجوی دکترای اقلیمشناسی، دانشگاه تربیت مدرس
4 استادیار گروه جغرافیا، دانشگاه تربیت معلم تهران
doi
10.22092/ijrdr.2011.102011چکیده
هدف این تحقیق ارزیابی اثر عوامل اقلیمی بر پوشش گیاهی در مراتع زاگرس با شاخص NDVI حاصل از سنجنده AVHRR و دادههای هواشناسی میباشد. منطقه مطالعهشده مراتع با تراکمهای 75-51، 50-26 و 25-10 درصد زاگرس میباشد. زمان مطالعه تصاویر ماهوارهای از ژانویه تا اکتبر 2006 و عوامل اقلیمی از سپتامبر 2005 تا اکتبر 2006 بود. هفت متغیر اقلیمی ماهانه (بارش، دما و رطوبت نسبی (حداکثر، میانگین و حداقل)) بر NDVI ماهانه مطالعه شد. پهنهبندی با روش زمینآمار و بررسی عوامل اقلیمی بر تغییرات پوشش گیاهی با رگرسیون چندمتغیره انجام شد. نتایج نشان میدهد که روش کوکریجینگ برای پهنهبندی بهتر میباشد و تنها در دمای میانگین، روش وزندهی عکس فاصله ارزیابی بهتری دارد. بدین ترتیب، پوشش گیاهی به بارش 2 ماه قبل و به دما و رطوبت نسبی 1 ماه قبل پاسخ میدهد. نتایج رگرسیونی، نشاندهنده همبستگی بیشتر در مراتع با تراکم 75-51 درصد میباشد، اما در مجموع مقدار همبستگی در مراتع با تراکم 25-10 درصد پایین است که ناشی از ارتفاع کم از سطح دریا، اثر پسزمینه خاک و حواشی سطوح کشاورزی میباشد. همچنین ارتفاع کم در مراتع با تراکم 25-10 درصد عامل افزایش دما و انتقال شروع سبزینگی به اسفندماه (مارس) بوده است، در حالیکه در مراتع با تراکم 75-51 درصد، شروع سبزینگی در اردیبهشتماه (می) میباشد. بنابراین بیشترین مقدار R2 در مراتع متراکم 6478/0 مربوط به اردیبهشتماه (می) و کمترین در مراتع کم تراکم، به مقدار 136/0 در مردادماه (اوت) میباشد.