اولویت‌بندی عوامل موثر بر خرابی رویه‌های بتن آسفالتی با استفاده از روش تحلیل سلسله‌مراتبی (مطالعه‌ی موردی: راه‌های استان‌های خراسان‌رضوی و جنوبی)

نویسندگان

1 مربی، گروه مهندسی عمران و معماری، دانشگاه تربت حیدریه، تربت حیدریه، ایران

2 استادیار، دانشکده‌ عمران و محیط زیست، موسسه آموزش عالی خاوران، مشهد، ایران

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد، موسسه آموزش عالی خاوران، مشهد، ایران

doi
10.22034/tri.2022.289869.2919
چکیده

امروزه نیاز به ارتباطات بین شهری جهت توسعه‌ی صنعت، تبادلات و سفرها بیش از پیش اهمیت پیدا کرده‌است. برای داشتن راه‌های دارای کیفیت، با توجه به هزینه‌های بالای احداث و جلوگیری از هزینه‌های زیاد تعمیر و نگهداری دوره‌ای؛ می‌بایست توجه بیشتری به فازها و مراحل مختلف راه‌سازی گردد. به این منظور، علاوه بر شناسایی عوامل مخرب در جاده‌ها، برای داشتن برنامه‌های مدیریتی دقیق، می‌بایست این عوامل به‌ترتیب اولویت و میزان تأثیر در خرابی راه، مشخص گردند. تا کنون نیز مطالعاتی در این زمینه‌ انجام گردیده است اما عموماً تنها یکی از مراحل مانند اجرای آسفالت و یا تعمیر و نگهداری مورد بررسی قرار گرفته است. در این تحقیق تمام ابعاد راه‌سازی (در 6 بعد) از فاز مطالعات تا تعمیر و نگهداری و کلیه‌ی مواردی که از جهات مختلف سبب آسیب به جاده‌ها می‌شوند مورد بررسی قرار گرفته‌است. برای انجام این مهم، نظرات خبرگان در دو حیطه‌ی کارفرما و پیمانکار، در خصوص مواردی که سبب خرابی در جاده‌ها می‌شود؛ لیست شده و به کمک کارشناسان خبره در حیطه‌های مذکور؛ به عوامل خرابی با توجه به شدت اثری که در خرابی دارند، مطابق تحلیل سلسله مراتبی عددی بین 1 تا 9 اختصاص داده شده‌است. بدین ترتیب پژوهشگران در مطالعه‌ی موردی برخی از راه‌های خراسان رضوی و خراسان جنوبی علاوه بر مشخص کردن اولویت ابعاد مختلف موثر در راه‌سازی، کلیه‌ی موارد جزء در هر قسمت را نیز اولویت‌بندی نمودند. همچنین نگرش افراد خبره در دو حیطه‌ی کارفرما و پیمانکار از لحاظ نزدیکی دیدگاه‌ها مورد بررسی قرار‌گرفته‌است. نتایج نشان‌داد که فاز مطالعات از دید کارفرما و مرحله‌ی زیراساس و اساس از دید پیمانکار از درجه‌ی اهمیت بیشتری نسبت به سایر مراحل برخوردار‌می‌باشد که برآیند دو دیدگاه در حیطه‌های کارفرما و پیمانکار اهمیت بیشتر مرحله‌ی زیراساس و اساس را به نسبت تمامی مراحل؛ مبرهن می‌نماید.