تخصیص کمی ریسک در پروژه‌های BOT در راهسازی

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده‌ مهندسی صنایع و سیستم‌ها‌، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 استاد، مهندسی صنایع، دانشکده‌ مهندسی صنایع و سیستم‌ها‌، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
10.22034/tri.2023.65103
چکیده

امروزه روش ساخت، بهره‌برداری و واگذاری(BOT) از روش‌های پذیرفته‌شده و تأثیرگذار جهت سرمایه‌گذاری ساخت سریع پروژه‌های زیربنایی موردنیاز کشورها می‌باشد‌. در این میان ریسک‌های متعددی ممکن است قراردادهای BOT را تحت تأثیر قرار دهد. ازجمله موضوع تخصیص ریسک میان دو بخش خصوصی و عمومی. در این مقاله با نشان دادن جایگاه فرآیند‌ تسهیم ریسک در شکل‌گیری پروژه‌های BOT، چهارچوبی راهنما برای چگونگی تخصیص ریسک در بین عوامل پروژه ارائه می‌شود. ازاین‌رو باید پیش از آغاز پروژه و عقد قرارداد، هر یک از ریسک‌های پروژه براساس معیارهای مناسب تعیین شود. دراین مقاله دو بخش تخصیص کیفی و کمی ریسک ارائه شده است. در ابتدا برای شناسایی ریسک‌های موجود در پروژه آزاد راه تهران- رشت با استفاده از 30 پرسشنامه اقدام سپس به تخصیص و تسهیم کیفی ریسک پرداختیم، مدل کیفی ارائه‌شده با استفاده از مدل بیزین با دقت 93.56% و 98.31% میزان ریسک‌های درست تخصیصی برای کارفرما و پیمانکار ارزیابی شد. در بخش کمی با استفاده از نظریه بازی‌ها کمینه مجموع هزینه‌های کارفرما و پیمانکار در تخصیص ریسک 35% ریسک به کارفرما و 65% ریسک به پیمانکار تعیین شد.