فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آگاهی در زمینه روابط پوشش گیاهی و خصوصیات خاکی در اراضی مارنی به­عنوان ابزاری مهم در شناخت اجزای اکوسیستم مرتعی جهت مدیریت صحیح این مناطق حساس ضروری می­باشد. در این راستا پوشش گیاهی و خاک­های مارنی دشت بیرجند مورد مطالعه قرار گرفت. ابتدا با استفاده از نقشه­های توپوگرافی، قابلیت اراضی، زمین­شناسی و عکس‌های هوایی منطقه، واحدهای ژئومورفولوژی شناسایی گردیده و پس از بازدیدهای میدانی، نمونه­برداری از پوشش گیاهی و خاک در واحدهای همسان انجام شد. روش نمونه­برداری سیستماتیک- تصادفی و اندازه و تعداد نمونه با استفاده از روش سطح حداقل و روش آماری تعیین گردید. سپس نمونه­برداری از پوشش گیاهی و لایه سطحی خاک در هر یک از قطعات نمونه صورت پذیرفت. خصوصیات خاک شامل بافت، هدایت­الکتریکی، آهک، گچ، کربن آلی، واکنش خاک و نسبت جذب سدیم در آزمایشگاه اندازه‌گیری شد. به منظور بررسی وجود اختلاف بین اجتماعات گیاهی و همچنین تعیین چگونگی واکنش آنها به تغییرات خاک، عمل تجزیه واریانس با استفاده از نرم­افزار  SPSSو رسته­بندی گیاهی با آنالیز CCA توسط نرم­افزاز Canoco 4.0 انجام شد. نتایج حکایت از آن داشت که اجتماعات گیاهی مختلف واکنش­های متفاوتی نسبت به خصوصیات خاکی داشته­اند، به طوری که گونه‌های Chenopodium albumوSuaeda fruticosaبیشترین همبستگی را با نسبت جذب سدیم داشته و گونه­های Salsola rigidaوAellenia glaucaعلاوه بر آن، با هدایت­الکتریکی و سپس میزان سیلت و گچ نیز همبستگی بالایی برقرار نموده­اند. همچنین ورود گونه مهاجمCousinia eryngium در اجتماعات گیاهی موجب تأثیرپذیری کمتر آنها نسبت به عوامل خاکی گردیده است. از این رو سایر گونه­های گیاهی نسبت به شوری واکنش منفی داشته و هیچ یک از گونه­ها نیز نسبت به pH خاک واکنش محسوسی نداشته­اند.