فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

 به منظور دستیابی به جمعیت‌های پرمحصول با کیفیت بالای علوفه در فستوکای بلند، تعداد 36 جمعیت در قالب طرح لاتیس سه‌گانه در سالهای 1384 و 1385 در شرایط آبی در ایستگاه تحقیقات اردبیل مورد ارزیابی قرار گرفتند. صفات مورد بررسی،  شامل عملکرد علوفه، ارتفاع بوته، تاریخ ظهور‌خوشه و نیز صفات کیفی ارزیابی شده با استفاده از دستگاه طیف سنج مادون قرمز نزدیک (NIR)، قابلیت هضم، قندهای محلول در آب، پروتئین خام، خاکستر کل، درصد دیواره سلولی بودند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که غیر از درصد خاکستر در سال اول، بین جمعیتهای مورد مطالعه از نظر سایر خصوصیات بررسی شده اختلاف در سطوح احتمال 1 و 5 درصد معنی‌دار بود. نتایج تجزیه واریانس مرکب نشان داد، که اثر ژنوتیپ برای کلیه صفات به‌استثناء درصد خاکستر و اثر متقابل ژنوتیپ در سال برای عملکرد علوفه، تاریخ خوشه‌دهی و درصد خاکستر معنی‌دار بود. مقایسه میانگین داده‌های دو سال نشان داد که جمعیت‌های VIII‌ (روسیه)، 782026‌ (شهرکرد) و 60075‌ (توانکش) به‌ترتیب با 76/5‌، 32/5 و 5/5 تن علوفه خشک در هکتار بالاترین عملکرد علوفه را به خود اختصاص دادند، بنابراین درصورت یکنواختی در زمان ظهور‌خوشه می‌توان از جمعیت‌های فوق بعنوان والدین ارقام ترکیبی استفاده نمود. از نظر ارتفاع بوته ژنوتیپ‌های 60075 (توانکش) و 60066 (بروجن) به‌ترتیب بیشترین و کمترین ارتفاع بوته را داشتند. از نظر تاریخ ظهور‌خوشه ژنوتیپ‌های 418 (استرالیا) دیررس و 1317‌(بانک‌ژن ایران) زود‌رس‌ترین بودند. ژنوتیپ‌های 60071‌(بروجن) و 078‌(آمریکا) از بالاترین درصد قابلیت هضم برخوردار بودند. ضریب همبستگی بین قابلیت هضم و درصد قندهای محلول در آب مثبت و معنی‌دار بود. این دو صفت با درصد ADF همبستگی منفی و معنی‌دار داشتند. تاریخ ظهورخوشه با صفات عملکرد علوفه و ارتفاع بوته رابطه منفی و معنی‌دار داشت. در حالی که، همبستگی بین عملکرد علوفه و صفات قابلیت هضم و قندهای محلول در آب، کم و ناپایدار بود. با توجه به نتایج بدست آمده جمعیت‌های VIII‌‌(روسیه)، 782026‌ (شهر‌کرد) و 60075‌(توانکش) از لحاظ تولید علوفه و 60071‌ (بروجن) و 078‌ (آمریکا) از نظر کیفیت علوفه، جمعیتهای برتر برای اصلاح مراتع و تولید چراگاه در مناطق استپی شمال غرب کشور معرفی شدند.