واکاوی پیشران‌های فرهنگی و اجتماعی دوره‌های برخط آزاد انبوه (موک) در دانشگاه پیام‌نور

نویسندگان

1 استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران. آدرس: دانشگاه پیام نور استان لرستان، واحد نوراباد، گروه علوم تربیتی

2 دکتری مدیریت آموزش عالی، استاد گروه علوم تربیتی، دانشگاه مدیریت، دانشگاه خوارزمی تهران، ایران

3 دکتری مدیریت آموزشی، دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه مدیریت، دانشگاه خوارزمی تهران، ایران

4 دکتری مدیریت آموزشی، دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه مدیریت، دانشگاه خوارزمی تهران، ایران

doi
10.22034/ciu.2023.45.713
چکیده

هدف: مقاله حاضر با هدف شناسایی پیشران‌های فرهنگی و اجتماعی دوره‌های برخط آزاد انبوه (موک) در دانشگاه پیام‌نور انجام گرفته شد. روش: در این مقاله از روش تحقیق کیفی و رویکرد تحلیل محتوای کیفی جهت تحلیل داده­ها استفاده شده است. مؤلفه‌های مورد استفاده بر اساس بررسی اسناد و مدارک و ابزار مصاحبه نیمه ساختارمند شناسایی شده­اند. به‌منظور بررسی اسناد ­و مدارک و تحلیل یافته‌های مصاحبه از روش تحلیل محتوای استقرایی در سه سطح باز، محوری و گزینشی استفاده شده است. برای شناسایی جامع ابعاد و مؤلفه‌های پیشران‌های فرهنگی و اجتماعی دوره‌های موک در دانشگاه پیام‌نور، علاوه بر بررسی مطالعه‌های انجام شده در این زمینه، مصاحبه‌ای نیمه‌ساختارمند با 15 نفر از خبرگان حوزه در دوره‌های موک صورت گرفته شد. یافته­ها: نتایج نشان داد که پیشران­های فرهنگی و اجتماعی دوره‌های موک در دانشگاه پیام‌نور شامل سه بعد اصلی: آمادگی روانشناختی و اجتماعی فراگیران و کادر آموزشی، بایست­های فرهنگی و اجتماعی دوره­های موک و بسترسازی فرهنگی و اجتماعی دوره­های موک در مسئولان دانشگاه پیام­نور و جامعه؛ و 17 مؤلفه است. نتیجه­گیری: نتایج پژوهش توجه مسئولان، متخصصان و دست­اندرکاران طراحی و تولید دوره­های موک­ را به زمینه­های فرهنگی و اجتماعی لازم در سطح دوره، دانشگاه و جامعه به‌منظور موفقیت هر چه بیشتر این دوره­ها جلب می­کند.