بررسی اثرگذاری مصرف نهادهها بر تولید غلات منتخب در کشور
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2 دانشیار گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3 استاد و مدیر دانشگاه ایالتی اوکلاهما، نورمن، ایالات متحدة آمریکا.
4 استاد گروه اقتصاد کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
doi
10.30490/aead.2021.342297.1213چکیده
با شناسایی اثر مصرف نهادههای مختلف بر تولید محصولات کشاورزی، اطلاعات درست برای تصمیمگیری در اختیار سیاستگذار قرار میگیرد. هدف مطالعه حاضر برآورد تابع تولید محصولات گندم آبی و دیم و برنج با استفاده از الگوی پانل سهبعدی فضایی (محصول، استان و زمان) بود. اطلاعات مورد نیاز در دوره زمانی 1385 تا 1396 برای سی استان کشور جمعآوری و تابع تولید ترانسلوگ، بر اساس معیارهای انتخاب تابع تولید، بهعنوان تابع برتر برگزیده شد. با توجه به اثرات فضایی و انجام آزمونهای تشخیصی، الگوی همبستگی فضایی بهعنوان الگوی مطلوب ارزیابی شد. نتایج مطالعه نشان داد که کشش سطح زیر کشت، مصرف سم، تراکتور و کمباین نسبت به تولید گندم آبی، گندم دیم و برنج مثبت و کشش نیروی کار، مصرف بذر، کود و برق نسبت به تولید این محصولات منفی است؛ همچنین، کشش نهادهها، در طول زمان، تغییر قابل توجه نداشته و روند اثرگذاری نهادهها بر تولید این محصولات تقریباً ثابت بوده است. با توجه به مازاد نیروی کار در تولید، لازم است خروج نیروی کار از تولید در زیربخش غلات در دستور کار قرار گیرد. افزون بر این، سرمایهگذاری بیشتر در عوامل سرمایه بر همچون کمباین و تراکتور در راستای افزایش تولید و دستیابی به اهداف خودکفایی غلات کشور توصیه میشود.
