بررسی میزان تعارض نقش‏های کاری و خانوادگی در بین زنان (پلیس و معلم) و عوامل مؤثر بر آن

نویسندگان

1 استادیار دانشگاه شاهد تهران.نویسنده مسئول

2 دانشجوی کارشناس ارشد دانشگاه یزد.

3 . دانشجوی دکتری جامعه‏شناسی دانشگاه تهران

doi
10.22054/qjsd.2016.2003
چکیده

این مطالعه به بررسی رابطۀ بین انتظارات نقش کاری و خانوادگی با تعارضات بین حوزه‏های کار و خانواده می‏پردازد و ارتباط این تعارض‏ها را به‌عنوان متغیر وابسته با متغیرهای مستقلِ کنترل کار، درگیری خانوادگی، حمایت اجتماعی از کار و ابعاد آن و حمایت اجتماعی خانواده بررسی می‏کند. این پژوهش فرض می‏کند که انتظارات نقش کاری و کنترل بالا در محیط کار با تعارض کار ـ خانواده و انتظارات نقش خانوادگی و درگیری پایین اعضای خانواده با تعارض خانواده ـ کار مرتبط است. هم‌چنین تصور می‏شود که حمایت اجتماعی از کار با کاهش کنترل کار و حمایت خانواده با افزایش درگیری خانوادگی، تعارضات کار و خانواده را در بین زنان کاهش می‏دهند. جامعۀ این پژوهش را همۀ زنان متأهل شاغل در سازمان‏های آموزش و پرورش و نیروی انتظامی شهرستان کرمانشاه تشکیل می‏دهند که این تعداد، در مجموع شامل 115 نفر (56 پلیس و 59 معلم زن) بوده که مورد سرشماری قرار گرفتند. نتایج پژوهش نشان داد که انتظارات نقش کاری بالا، تعارض کارـ خانواده و انتظارات نقش خانوادگی، تعارض خانواده ـ کار را ایجاد می‏کند و این تعارضات در زنان پلیس شایع‏تر از زنان معلم است. عامل کنترل کار نیز با تعارض خانواده ـ‌ کار رابطه داشت؛ در حالی که رابطه‌ای بین درگیری خانوادگی و تعارض خانواده ـ کار دیده نشد. از سوی دیگر بین متغیرهای حمایت اجتماعی از کار با کنترل کار از یک سو و حمایت اجتماعی خانواده و درگیری خانوادگی از سوی دیگر رابطه‏ای معنادار وجود داشت.