بررسی اثر مدیریت مصرف آب بر عملکرد و بهره وری آب گندم با روش آبیاری بارانی تاشو (رِین فلت)

نویسندگان

1 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان (شاهرود)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شاهرود، ایران.

2 استادیار پژوهش، بخش تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان سمنان (شاهرود)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شاهرود، ایران.

doi
10.22092/idser.2025.367942.1601
چکیده

برای بررسی اثر دور و مقدار آب آبیاری در روش آبیاری بارانی تاشو بر عملکرد و بهره ­وری آب گندم، آزمایشی در سال‌های ۱۳۹۸ تا ۱۴۰۰ در خاکی با بافت لومی شنی در مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی سمنان (شاهرود) اجرا گردید. کرت‌های اصلی شامل 3 دور آبیاری (4، 5 و 6 روز) و در کرت‌های فرعی، سطوح آبیاری (100، 80 و 60 درصد) قرار گرفت. نیاز آبی به روش پنمن- مانتیث محاسبه شد و با کنتور حجمی در اختیار تیمارهای آبیاری قرار گرفت. نتایج اثر سادۀ تیمارها نشان داد تیمارهای دور آبیاری 4 و 5 روز به ترتیب با عملکرد دانه 5410/6 و 5016/1 کیلوگرم در هکتار و بهره ­وری آب 1/169 و 1/077 کیلوگرم بر مترمکعب در گروه آماری برتر هستند. از نظر تامین نیاز آب آبیاری، تیمار 80 درصد سطح تامین نیاز آب آبیاری با متوسط عملکرد 5520/7 کیلوگرم و بهره ­وری آب 1/130 کیلوگرم بر مترمکعب، بهترین تیمار مقدار آبیاری بود. اثر متقابل تیمارهای آزمایشی نشان داد تیمار دور 4 روز با 80 درصد تامین نیاز آبی با عملکرد 6172/5 کیلوگرم در هکتار و بهره وری آب 1/336 کیلوگرم بر مترمکعب بهترین تیمار است و  با کاهش دور آبیاری به 4 روز مقدار آب مصرفی را تا 20 درصد می‌توان کاهش داد.