شناسایی آفلاتوکسین M1 در شیر به کمک آپتاسنسور الکتروشیمیایی مبتنی بر الکترود صفحه-چاپی و روش ولتامتری چرخه‌ای

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای علوم و صنایع غذایی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.

2 دانشیار،گروه علوم و صنایع غذایی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.

3 استادیار،آزمایشگاه زیست فراوری و زیست سنجش، گروه علوم و مهندسی صنایع غذایی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران، کرج، ایران.

4 استادیار،گروه علوم و صنایع غذایی، واحد شهرکرد، دانشگاه آزاد اسلامی، شهرکرد، ایران.

5 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهرکرد، شهرکرد، ایران

doi
10.52547/fsct.18.114.15
چکیده

شیر از فرایند تولید تا مصرف در معرض آلودگی­های مختلف میکروبی و شیمیایی قرار دارد. یکی از مهم­ترین سموم آلوده‌کننده شیر آفلاتوکسین M1 است که به دلیل سرطان‌زا بودن و اثرات مخربی که برای مصرف­کننده به همراه دارد، همواره موردتوجه بوده است. بنابراین شناسایی سریع، حساس و مقرون به صرفه آفلاتوکسین M1 در شیر امری ضروری است. در پژوهش حاضر، یک آپتاسنسور الکتروشیمیایی مبتنی بر الکترود صفحه-چاپی اصلاح‌شده با نانو ذرات مغناطیسی و نانو ذرات طلا جهت شناسایی آفلاتوکسین M1 در شیر گاو پیشنهاد گردید. الکترود صفحه-چاپی با اعمال پتانسیل در محدوده 5/1- تا 1+ ولت در مقابل الکترود مرجع با سرعت روبش 200 میلی ولت بر ثانیه در 5 سیکل پیوسته در محلول از اسیدسولفوریک 5/0 مولار و پتاسیم کلرید 1/0 مولار بود فعال­ شد. به کمک تکنیک­ ولتامتری چرخه­ای تغییرات سطح الکترود در مراحل مختلف آماده­سازی ارزیابی شد. تحت شرایط بهینه، با استفاده از ولتامتری چرخه­ای مشخص شد که آپتاسنسور محدوده غلظتی 700-100 نانوگرم بر لیتر و حد تشخیص 50 نانوگرم بر لیتر را ارائه می­دهد. رابطه تغییرات پیک جریان با غلظت آنالیت خطی بود و از معادله رگرسیونی (R²=0.9897) ∆I=0.0209C+2.14 پیروی نمود. محاسبه انحراف استاندارد نسبی (%2/3=RSD) حاکی از تکرارپذیری قابل­قبول آپتاسنسور الکتروشیمیایی بود. برای بررسی تکثیر پذیری انحراف استاندارد نسبی پیک‌های جریان 4/7 درصد به دست آمد که نشان از تکثیر پذیری خوب آپتاسنسور الکتروشیمیایی داشت. نتایج نشان داد که پاسخ آپتاسنسور بعد از گذشت 8 روز تنها 7 درصد در مقایسه با روز اول، کاهش می­یابد که نشان از پایداری مطلوب آپتاسنسور دارد. محدوده درصد ریکاوری برای نمونه­های شیر گاو در غلظت­های 100 و 200 نانوگرم بر لیتر به ترتیب 5/86 و 93 درصد به دست آمد که نشان از درصد ریکاوری قابل‌قبول آپتاسنسور الکتروشیمیایی پیشنهادشده داشت.