اشعار عامّه، فرصتی برای بازشناسی آیین‌ها و وقایع اجتماعی (مطالعۀ موردی: اشعار عامّۀ تاتی شاهرود خلخال)

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد خلخال

2 دانشگاه فرهنگیان ایران

3 دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رشت

doi
چکیده

ادبیّات عامّۀ ایران، میراث کهنی از عامۀ مردم است که غالباً شفاهی است و از جهت ساختار و محتوا با ادبیّات فارسی تفاوت‌هایی دارد. در مناطق تات‌زبان شاهرود خلخال اشعار عامّه‌ای به چشم می‌خورند که از زمان‌های قدیم در این منطقه رایج بوده‌اند. این ترانه‌ها و دوبیتی‌ها امروزه رو به فراموشی گذاشته‌اند. ساختار دوبیتی‌های تاتی شبیه دوبیتی‌های مناطق دیگر ایران است. موضوعات این ترانه‌ها نشانگر دغدغه‌های مردمانی است که سرایندۀ آن‌ها هستند و سال‌‏ها با آن‌ها زندگی کرده‌اند.پرسش اصلی این تحقیق آن است که تحلیل موضوعی ترانه‌های عامّه تاتی خلخال ما را به چه نکات اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و فرهنگی در این منطقه می‌رساند؟ این ترانه‌ها به روش میدانی گردآوری شده‌اند. نتیجه تحقیق نشان می‌دهد اشعار عامّه، سندی برای بازشناسی آیین‌ها، روحیات مردم، وقایع سیاسی ـ اجتماعی و دغدغه‌های اقتصادی مردم هر منطقه است.