مطالعه آزمایشگاهی ضریب شزی در آبراهه های با شکل بستر

نویسندگان

1 استادیار گروه سازه های آبی دانشکده مهندسی آب و محیط زیست دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

2 استاد، گروه سازه‌های آبی، دانشکده مهندسی آب و محیط زیست، دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

3 کارشناس ارشد مهندسی عمران-آب و سازه های هیدرولیکی؛ گروه سازه های آبی دانشکده مهندسی آب و محیط زیست دانشگاه شهید چمران اهواز، اهواز، ایران

doi
10.22092/idser.2021.355441.1481
چکیده

تعیین شرایط هیدرولیکی جریان در کانال‌های با بستر رسوبی مستلزم اطلاع دقیق از مقاومت جریان و ضریب شزی می‌باشد که برخلاف کانال‌های صلب علاوه بر اندازه زبری، به شکل بستر نیز بستگی دارد. به منظور بررسی میزان تاثیر اندازه ذرات بر مقاومت ناشی از شکل بستر، این مطالعه انجام گردید. شکل‌های بستر بصورت مصنوعی ساخته شدند و دو اندازه رسوبات (51/0 و 18/2 میلیمتر) بر سطح آنها چسبانده شد. آزمایش‌ها تحت تاثیر شیب‌های مختلف و شرایط هیدرولیکی متفاوتی در یک فلوم مستقیم آزمایشگاهی به طول 12 متر انجام شد. نتایج نشان داد که بطور کلی با افزایش شیب بستر و اندازه ذرات، مقاومت در مقابل جریان افزایش و یا ضریب شزی مربوط به ذره ذره ((C_b ) ́)، ضریب شزی مربوط به شکل بستر (C_b^'') و ضریب شزی کل (C_b) کاهش می‌یابند. نتایج نشان می‌دهد که ضریب شزی مربوط به ذره ((C_b ) ́) برای ذرات با اندازه‏های 51/0 و 18/2 میلی‏متر بطور متوسط به‏ترتیب 98 و 93 درصد بیش از ضریب شزی کل (C_b) و 71 و 65 درصد بیش از ضریب شزی مربوط به شکل بستر (C_b^'') است. علاوه بر این ضریب شزی مربوط به شکل بستر (C_b^'') برای ذرات با اندازه‏های 51/0 و 18/2 میلی‏متر بطور متوسط به‏ترتیب 16 و 17 درصد بیش از ضریب شزی کل (C_b) می‌باشد.