فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از آن­جایی که پیش­بینی آب و هوا با زندگی مردم ارتباط مستقیم دارد، بازتابی گسترده در امثال یافته­ است و اغلب با واقعیت­های علمی انطباق کامل دارد. نشانه­های مربوط به آمدن یا نیامدن باران در فرهنگ قهستان بسیار عمیق، متنوع و گسترده است و نشان می­دهد مردم این دیار از گذشته­های دور به دانش هواشناسی توجه خاصی داشتند و در کشف نشانه­های مربوط به آن نبوغی عالی نشان دادند و با استفاده از این دانش توانستند میزان نزولات آسمانی را پیش­بینی کنند و اثرات سوء خشک­سالی را که در این منطقه به­صورت دوره­ای اتفاق می­افتد، تعدیل سازند. ضرب­المثل­ها و زبانزدهای عامه که از بارزترین نمودهای فولکلور است، دربردارندۀ اعتقادات و آداب و رسومی است که نسل به نسل منتقل می­شود و برخاسته از فرهنگ تودۀ مردم است؛ چنانکه مثل­هایی که دربارۀ پیش­بینی وضع هواست، برپایۀ عقاید نجومی گذشتگان و نیز ارتباط روستاییان با طبیعت، شکل گرفته و رواج یافته است. از آنجا که بررسی فرهنگ عامه نقش بسزایی در تقویت هویت ملی و فرهنگی دارد، در این پژوهش کوشیده­ایم با بهره­گیری از مثل­ها، باورها و زبانزدهایی که در میان مردم منطقه رایج است، موضوع موردبحث را بکاویم و به شیوۀ توصیفی ـ تحلیلی به پاره­ای از مهم­ترین باورهای مردمی دربارۀ دانش هواشناسی در­ بیرجند بپردازیم.