وزن اشعار کار (مطالعۀ موردی وزن شعر کار در دو حوزۀ قالیبافی و مشکزنی)
نویسندگان
1 دانشگاه اصفهان
2 دانشگاه اصفهان
3 مرکز دایره المعارف بزرگ اسلامی
doi
چکیده
با وجود اختلافنظرهایی که در دهههای اخیر در تعیین وزن اشعار شفاهی پدید آمده است، میتوان با اطمینان گفت وزن اشعار شفاهی وزنی تکیهای ـ هجایی است. شعر کار شاخهای از اشعار شفاهی است که هماهنگ با ریتم کار و با محتوایی سازگار با کار موردنظر، خوانده میشده است. کارگران و کارورزان برای رفع خستگی، تسهیل انجام کار، سرعت بخشیدن به روند کار و مقاصد دیگر، این اشعار را بهصورت گروهی و یا بهتنهایی میخواندند. ما در این جستار با تعریف شعر کار و برشمردن اقسام و ویژگیهای این گونۀ شعری، به تحلیل وزن اشعار کار از دو منظر عروضی و تکیهای ـ هجایی پرداختیم و دریافتهایم که اشعار کار با پیروی از اوزان تکیهای ـ هجایی از پذیرفتن قواعد عروضی سرباز میزند و میتوان ارتباط وزنی معناداری در میان وزن اشعار کار در حوزهای مشخص یافت. همچنین، ترانههای کار با وزن کار موردنظر در هماهنگی است و بسته به ریتم و آهنگ کار اوزان متغیر میپذیرد.
