زمانبندی حرکت قطارهای مسافری با رویکرد بهینهسازی بر پایه شبیهسازی گسسته-پیشامد
نویسندگان
1 دانش آموخته کارشناسی ارشد، دانشکده مهندسی صنایع، دانشگاه آزاد قزوین، ایران
2 استادیار، دانشکده فنیمهندسی، گروه مهندسی صنایع، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی، ایران
3 استادیار، پژوهشگاه علوم و فناوری اطلاعات ایران (ایرانداک)، تهران، ایران
4 دانشجوی دکتری برنامه ریزی شهری، دانشکده ارتباطات، معماری، هنر و فناوری اطلاعات، دانشگاه لوسوفونا، لیسبون - پرتغال
doi
چکیده
در این مقاله از رویکرد بهینهسازی مبتنی بر شبیهسازی برای حل مسئله زمانبندی حرکت قطارها در شبکههای ریلی تک خطه و دوخطه، استفاده شده است. در رویکرد پیشنهادی، مدل شبیهسازی برای تولید برنامههای زمانبندی شدنی بکار گرفته شده است. مدل شبیهسازی در محیط نرمافزار شیءگرای ED طراحی شده است. اطلاعات ورودی مسئله شامل نوع بلاکها، ترتیب و موقعیت مکانی ایستگاهها، تعداد خطوط و سکوی ایستگاهها، امکانات ایستگاه (آبگیری، سوختگیری، نمازخانه)، زمانهای مسدودی بلاکها و اوقات شرعی است. متغیر تصمیم مسئله، زمان اعزام قطارها از مبدأ بوده و هدف مسئله حداقل کردن مجموع وزنی زمانهای توقف غیربرنامهای قطارها است. برای یافتن برنامه زمانبندی نزدیک به بهینه، یک روش بهینهسازی مبتنی بر شبیهسازی بر پایه الگوریتم فراابتکاری اتصال مسیر تکاملی، طراحی شده است. برای بررسی کارایی الگوریتم فراابتکاری پیشنهادی، زمانبندی قطارهای مسافری در مسیر تهران-رازی انجام شده است. نتایج تحقیق نشان میدهد که پیادهسازی مدل پیشنهادی نسبت به برنامه زمانبندی فعلی راهآهن ج.ا.ا، منجر به بهبود قابلملاحظهای در زمانهای توقف غیربرنامه ای قطارها شده است. همچنین الگوریتم پیشنهادی قادر است در یک مدت زمان منطقی، برنامه حرکت قطارهای مسافری را با توجه به بازههای زمانی مجاز جهت اقامه نماز تولید کند.
