ارایه مدل چند هدفه برنامه‌ریزی حمل و نقل کانتینر خالی (مورد مطالعاتی: بنادر ایران)

نویسندگان

1 دانش آموخته کارشناسی ارشد‌، دانشکده مهندسی صنایع و سیستم‌ها، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

2 دانشیار، دانشکده مهندسی صنایع و سیستم‌ها، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

doi
چکیده

با ورود کانتینر به عرصه حمل و نقل کالا، این حوزه دچار تحول عظیمی شده است. اما تا به امروز همچنان مشکل عدم توازن بین ورودی و خروجی کانتینر به بنادر پا بر جاست. این ناهماهنگی بین واردات و صادرات کالا، معضلی به نام کانتینر خالی را به وجود آورده است. به­طوریکه بنادر وارداتی با مازاد و بنادر صادراتی با کسری کانتینرخالی مواجه­اند. در این مقاله به منظور حل مساله مذکور، مدل جدید برنامه­ریزی حمل و نقل کانتینر خالی، با دو هدف کمینه کردن هزینه­ کل، شامل هزینه حمل و نقل، نگه‌داری، کسری، تخلیه و بارگیری کانتینر خالی و بیشینه کردن قابلیت دسترسی به کانتینر خالی، از طریق کمینه کردن مجموع حداکثر کسری کانتینر خالی در بنادر صادراتی در دوره‌های زمانی مختلف، ارائه شده است. در مرحله بعد مدل دو هدفه پیشنهادی خطی شده، سپس با استفاده از روش وزن‌دهی به مدلی تک هدفه از جنس کمینه کردن هزینه­ها تبدیل شده است. در نهایت به منظور آزمایش‌های عددی و اعتبارسنجی مدل ارائه شده، با در نظر گرفتن یک شبکه مکانی- زمانی از بنادر دریایی ایران به عنوان شبکه مورد مطالعه واقعی در مساله حمل و نقل کانتینر خالی، مدل­ پیشنهادی به روش برنامه­نویسی خطی، در محیط نرم‌افزار Gams، حل شده‌ است. نتایج محاسباتی حاصله نشان­دهنده کارایی مدل ارائه شده در به تعادل رساندن مساله، کاهش 66% هزینه کل نسبت به دنیای واقعی و بهینگی اهداف تعیین شده است.