بررسی مقایسه‌ای آلودگی به کلی‌فرم و اشرشیا‌‌کلی در مواد غذایی با استفاده از محیط‌های کروموژن مختلف و ارزیابی آن‌ها با روش مرجع

نویسندگان

1 استاد، دکترای تخصصی بهداشت مواد غذایی، گروه بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز

2 دانشیار، دکترای تخصصی اپیدمیولوژی، گروه بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد بهداشت مواد غذایی، دانشکده دامپزشکی، دانشگاه شهید چمران اهواز

doi
10.52547/fsct.17.103.191
چکیده

روش­های مختلفی برای شناسایی وجود آلودگی به کلی­فرم­ها و اشرشیاکلی در مواد غذایی مختلف ابداع ‌شده‌اند که هرکدام دارای مزیت‌ها و معایبی نسبت به یکدیگر می­باشند. در این میان روش پورپلیت با استفاده از محیط VRBA به عنوان روش مرجع در ایران مورد تایید می­باشد که از بزرگ‌ترین معایب آن نیاز به وقت زیاد، حجم عملیات بالای آزمایشگاهی، مراحل متعدد و طولانی بودن زمان حصول نتایج است. امروزه به دلیل تولید انبوه مواد غذایی گوناگون، نیاز به روش‌های سریع‌تر با حساسیت بالا برای کنترل کیفیت مواد غذایی از احتیاجات ضروری مراکز نظارتی مسئول می‌باشد، استفاده از محیط های کروموژن نیز یکی از روش­های مناسب تشخیص سریع است. لذا با توجه به این موضوع، ارزیابی مقایسه‌ای نتایج حاصل از به کارگیری سه محیط‌ کروموژنیک و مرجع در کنترل کیفیت مواد غذایی مد نظر قرار گرفت. طی تحقیق حاضر بر روی 100 نمونه ماده غذایی ارزیابی آلودگی به کلی­فرم­ها و اشرشیاکلی به روش مرجع و سه محیط کروموژن صورت گرفت. براساس نتایج حاصله به ترتیب 86، 79، 85 و80 نمونه با استفاده از روش‌های مرجع، Coliform Agar ES، ChromAgar ECC و Rapid E.coli 2/ Agar آلوده به کلی­فرم تشخیص داده شدند. همچنین با استفاده از چهار روش مذکور، آلودگی به اشرشیا کلی به ترتیب 66، 80، 84 و 80 گزارش شد. آزمون کوکران نشان داد که تفاوتی بین چهار روش درتشخیص کلی­فرم وجود ندارد(05/0p>). اما چهار روش‌ مذکور در تشخیص اشرشیاکلی عملکرد یکسانی نداشته، به طوری که روش‌های کروموژنیک با روش مرجع اختلاف معناداری دارند (001/0p<)، ولی هیچ اختلافی بین روش‌های کروموژنیک در تشخیص اشرشیا‌کلی وجود ندارد (05/0<p). با توجه به آنالیز آماری مطالعه صورت گرفته می‌توان از سه روش کروموژنیک مورد اشاره به جای روش مرجع برای شناسایی کلی­فرم استفاده نمود اما استفاده از محیط های مذکور برای شناسایی اشرشیاکلی توصیه نمی­گردد.