بازتولید و کاربرد الگوی هندسی گره در یادمانهایی معاصر ایران
نویسندگان
1 عضو هیأت علمی گروه معماری ، مؤسسه آموزش عالی توس ، مشهد ، ایران.
2 دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
doi
10.22059/jfaup.2025.383550.673011چکیده
هندسه یک ابزار ارزشمند بهمنظور خلق فرم در گذشته و حال بوده است؛ امروزه ابزارهای بسیار بیشتری برای بهرهبرداری از هندسه در معماری در اختیار داریم. در حال حاضر بهمنظور درک و استفاده از کالبدهای معماری گذشته و درک نظم پنهانی آن باید روشی برای آنالیز به کار برده شود که علاوه بر کشف نظم موجود، امکان بازتولید آن نیز فراهم شود. پژوهش حاضر بهکارگیری الگوی هندسی گره را در فرم یادمانهایی معاصر بررسی میکند و با استفاده از رویکرد هندسی، چگونگی کاربرد الگوهای سنتی گره را در فرمهای معاصر بر اساس نظریهی الگوی سالینگاروس تحلیل و بیان میکند، اینکه چطور هندسهی گرههای ایرانی در یادمانهایی معاصر به کار گرفته شدند و از چه تکنیکهای هندسی برای تغییر هندسهی گره استفاده شده است؛ که در عین استفاده از الگوی سنتی گره (هندسه پنهان)، در هندسهی پیدا (فرم بنا) شکل جدیدی به خود گرفته است. همچنین بررسی تأثیر الگوی هندسی گره بر ساختار و آرایش فرم یادمانهایی معاصر از اهداف پژوهش میباشد. این مقاله هندسهی گرههای ایرانی را بهعنوان عامل اتصال معماری معاصر و معماری گذشته تحلیل میکند. روشی که در این فرایند به کار برده میشود استدلال منطقی در ترکیب با گونه پژوهش موردی است. با استفاده از نتایج این تحقیق میتوان بر روی معاصرسازی الگوی گرههای هندسی کار کرد؛ در واقع این پژوهش نشان میدهد چطور هندسه پنهان الگوهای سنتی، عامل ارتباط گذشته و حال در معماری میشود. این تحقیق، راهکارهای طراحی در رابطه با خلق مجدد بر اساس ساختار تشکیلدهنده الگوی گره بهوسیلهی دگردیسی هندسی، ارائه میدهد.