فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

اصطلاح «نمونه‌موردی» کاربرد زیادی در معماری‏منظر دارد. اما درباره مفهوم این اصطلاح مطالعه قابل توجهی انجام نشده است. تحقیق حاضر بر آن است تا ضمن تدقیق تفاوت دو مفهوم «نمونه» و «مورد»، به عنوان واژگان تشکیل‌دهنده اصطلاح فوق، ارتباط آن‌ها را با پارادایم «طراحی‏پژوهی» بسنجد. هدف، کاهش موانع نظری و ضعف اصطلاح‌شناسی است. راهبرد تحقیق استدلال منطقی است. نخست با مطالعه کتابخانه­ای، دوره‌های اصلی که معنای واژه­ها در بستر آن­ها بروز می­یابد استخراج شده است. دوم، با تحلیل محتوای کیفی این دوران­ها، تعاریفی برای تشخیص تفاوت اصطلاحات پیشنهاد شده است. سوم با تکمیل پرسشنامه از میان دانشجویان تحصیلات تکمیلی، که تحت تعلیم استادان مختلفی در طی تحصیل­شان بوده‌اند، نتایج مرحله دوم بررسی و نهایتا نتیجه‌گیری شده است. نتایج نشان می­دهد بین «نمونه»­ و «مورد» تفاوت معنایی مهم روش‌شناختی وجود دارد که حداقل می­تواند منجر به تفکیک پنج اصطلاح «پیشینه­ها»، «نمونه‌موردی»، «نمونه آماری»، «موردِ پژوهشی» و «موردْ پژوهی» گردد ولی این تفاوت معنایی نزد پاسخ‌دهندگان کم‌رنگ و فاقد وجه بین‌الاذهانی است. «مطالعه مورد­ها» در مقایسه با «مطالعه نمونه­ها»، به سبب وجود ظرفیت­های بالا برای مواجه‌شدن با گوناگونی، پیچیدگی و نامعلومی، توان بیشتری برای ادغام با طراحی­ پژوهی دارد؛ ولی بخش بسیار اندکی از پاسخ‌دهندگان با مفهوم طراحی پژوهی آشنا هستند.