فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

ایمنی مواد غذایی از مهم ترین اهداف صنعت شیر است. پاکیزه‌سازی تجهیزات نه تنها به منظور مطابقت با استانداردهای شیر و فرآورده‌های شیری، بلکه از منظر زیست محیطی نیز اهمیت ویژه‌ای دارد. چالش­های پاکیزه‌سازی مبدل‌های حرارتی و غشاء‌ها از سایر معضلات مربوطه در مراحل فرآوری شیر مهم‌ترند و از آن جایی که به ندرت با روش‌های متداول تاثیر می‌پذیرند، در این مقاله کاربرد روش‌های نوظهوری چون استفاده از آنزیم‌ها و امواج فراصوت مرور شده­اند. خصوصیات مواد ورودی، به ویژه ترکیب آن (آلی یا معدنی)، غلظت و دما به عنوان تاثیرگذارترین عوامل بر ترسیب‌ ترکیبات شیر بر سطوح حرارت دیده و ایجاد گرفتگی غشاء محسوب می‌شوند. اگرچه ویژگی‌های عوامل پاک کننده همچون غلظت، سرعت جریان، زمان، تنش برشی و دما حائز اهمیت هستند، اما انتخاب شوینده­های مناسب و ترتیب استفاده از آنها در برنامه شست­وشو، مهم ترین عوامل پاکیزه سازی به شمار می­آیند. این مقاله همچنین به روند پیشرفت روش­های کنترل و پایش برنامه‌های پاکیزه‌سازی، از به کارگیری شاخص اکسیژن شیمیایی مورد نیاز، سنجش کلسیم و تعیین کدورت تا استفاده از حسگرهایی بر پایه هدایت الکتریکی و امواج فراصوت می‌پردازد. در نهایت به طور خلاصه راه حل‌هایی جهت کاهش معضلات زیست محیطی حاصل از به کار بردن پاک کننده های شیمیایی در این صنعت مورد بحث قرار گرفته‌اند.