مولفه های موثر در طراحی مسکن پیش ساخته : یک مرور سیستماتیک *

نویسندگان

1 کارشناس ارشد فناوری معماری، گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.

2 دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.

3 دانشیار گروه معماری، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه علم و صنعت ایران، تهران، ایران.

doi
10.22059/jfaup.2023.349746.672812
چکیده

رشد سریع جمعیت و افزایش تقاضای مسکن از یک سو و نیاز به کاهش مدت زمان تحویل پروژه ­های عمرانی و تسریع برگشت سرمایه از سوی دیگر، گذار از شیوه­ های ساخت­­ وساز سنتی به صنعت ی­سازی را ضروری می­نماید. با توجه به مزایای گسترده ­ی بیان شده ­ی صنعتی­سازی ساختمان و تلاش دولت­ها برای بهره­ گیری از آن در جهت برخورداری همه جانبه از این مزایا، به ­نظر­می­رسد اجرای موثر آن منوط به شناسایی و بکارگیری مولفه­ های موثر در طراحی خواهدبود. علی­رغم پرداختن مطالعات تجربی متعدد به این مولفه ­ها، پراکندگی و فقدان چارچوب مفهومی برای دسته­ بندی آنها، ضرورت انجام بررسی جامع در این خصوص را آشکار می­سازد. این پژوهش از الگوی فراترکیب هفت مرحله­ای (سندلوسکی و باروس) به منظور بررسی سیستماتیک منابع و تجزیه و تحلیل کلیه­ی داده­های کیفی در جهت شناسایی مولفه ­ها استفاده می­کند. با استخراج مولفه­ ها و ادغام موارد مشابه، یک چارچوب طبقه­ بندی گسترده به منظور گروه­ بندی مولفه­ ها در گروه ­های محیط­زیستی، فنی، اقتصادی، کارکردی، اجتماعی-فرهنگی، زیبایی‌شناسی کالبدی و اقلیمی پیشنهاد­گردید. بررسی میزان فراوانی مولفه ­ها به تفکیک منابع داخلی و خارجی نیز، پرتکرارترین آنها را مشخص نموده ­است که راهگشای طراحان در اولویت ­دهی به مولفه ­های موثر در فرایند طراحی است. این پژوهش ضمن تشکیل چارچوب مفهومی یکپارچه، می­تواند مبنایی برای پیشنهاد استراتژی‌های بهبود طراحی مسکن پیش ­ساخته فراهم ­کند.