بررسی محیطی اکتوپارازیتهای رومبومیس اوپیموس(Rodentia: Gerbillinae)؛ مخزن اصلی لیشمانیوز پوستی زئونوتیک در یک کانون هایپراندمیک در منطقه سگزی استان اصفهان
نویسندگان
1 استادیار ، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین ، دانشکده بهداشت ، دانشگاه علوم پزشکی تهران ، ایران.
2 دانشیار، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
3 کارشناسی ارشد، گروه انگل شناسی و قارچ شناسی پزشکی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
4 کارشناسی ارشد ، دانشکده علوم پزشکی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران
5 کارشناسی ارشد، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
6 گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
7 گروه انگل شناسی و قارچ شناسی پزشکی ، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
8 استاد، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران ، تهران، ایران
9 استادیار، گروه اپیدمیولوژی و آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران ، تهران، ایران
10 استاد، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تهران، کرج، البرز، ایران
11 کارشناس ارشد، ایستگاه تحقیقات سلامت اصفهان، انستیتو ملی تحقیقات سلامت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران
doi
10.22038/jreh.2019.37080.1263چکیده
چکیدهسابقه و هدف: این مطالعه از مهر1395 تا مهر1396جهت تعیین فون و پراکندگی اکتوپارازیتهای مخازن لیشمانیوز جلدی روستایی و در نهایت جهت پیشگیری وکنترل بیماریهای زئنوتیک احتمالی در منطقه هایپراندمیک سگزی استان اصفهان درآینده انجام گرفت.مواد و روشها: جوندگان بوسیله تلههای زندهگیر شرمن و در فصول مختلف صید و سپس در آزمایشگاه با استفاده از کلیدهای معتبر تشخیص صفات مورفولوژیک و نیز اندازه گیری و مقایسه صفات مورفومتریک با نمونه های استاندارد، شناسایی شدند. اکتوپارازیتها از روی جوندگان بیهوش شده با کلروفرم برداشته شد و در الکل 96% اتانول نگهداری و سپس با استفاده از کلیدهای معتبر شناسایی شدند.یافتهها: در مجموع 92 عددگونه Rhombomys opimus و1 عدد از گونه Nesokia indica صید شدند.50 عدد (88/53%) از 93 عدد جونده،آلوده به اکتوپارازیت بودند و527 عدد اکتوپارازیت از روی آنها جمع آوری شد. در مجموع 9 گونه اکتوپارازیت شناسایی گردید که شامل؛1 گونه از کنهها (19/0% Rhipicephalus sanguineus)،1 گونه از شپشها (19/0% Polyplax spp.)، 5 گونه از ککها؛ (71/75% Xenopsylla nuttalli، 73/8% Echidnophaga oschanini، 95/0% Nosopsyllus ziarus، 95/0% Coptopsylla mesghalii و 19/0% Nosopsyllus turkmenicus turkmenicus) و2 گونه از مایتها (78/7% Dermanyssus sanguineus و31/5% Hirstionyssus sp.) می باشند.نتیجهگیری: مطالعه حاضر نشان داد که R. opimus بهوفور در منطقه سگزی یافت میشود و کک X. nuttalli بیشترین فراوانی را داشت. به منظور پیشگیری از شیوع بیماریهای منتقله با جوندگان و ناقلین، بایستی کنترل جمعیت جوندگان، همزمان با کنترل اکتوپارازیتها انجام گیرد.
