ساماندهی مصرف فضای شهری با تکیه بر یافته‏ های ضرباهنگ کاوی زندگی روزانه؛ موردپژوهی: محدودۀ میدان کمال‏ الملک کاشان

نویسندگان

1 دانشگاه هنر تهران

2 گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر تهران.

doi
10.22059/jfaup.2022.327403.672660
چکیده

پاسخ به مسئلۀ تولید و بازتولید آمرانۀ فضا و قبضۀ آن به دست قدرت، مستلزم توجه به شیوه‏های خلاقانۀ مردم در مصرف فضای شهری است. پژوهش حاضر، بر میدان کمال‏الملک در کاشان متمرکز است که از فضاهای مهم عمومی در این شهر به شمار می‏آید. این پژوهش، با تکیه‏بر کاوش ضرباهنگ‏‏های زندگی روزانه، در پی راهکارهایی حاصل پاسخ خلاقانۀ مردم در برابر نگاه تخصصی است تا مصرف فضای شهری ساماندهی گردد. بنابراین، با رجوع به آرای لوفور، به بررسی تأثیر سه مؤلفۀ اقلیم-فرهنگ-قدرت بر ضرباهنگ‏های فضای دریافته-پنداشته-زیسته پرداخته شد. این مطالعه با تکیه‏بر روش پیش‏رونده-پس‏رونده، در دو سطحِ پیچیدگی عمودی و افقی فضا انجام شد. در پیچیدگی عمودی، به تاریخ فضا در کاشان، مراجعه و از روش مطالعات اسنادی استفاده شد. در مطالعۀ پیچیدگی افقی فضا، ضرباهنگ‏های جاری در محدودۀ پژوهش از طریق پژوهش میدانی (مشاهده با روش ساده و غیرمداخله‏گر) و روش توصیفی مطالعه شد. سرانجام، نتایج حاصل از مطالعۀ هر سطح، در تفسیری کلی آمیخته گردید. یافته‏های پژوهش نشان داد که فضای زیستۀ شهر کاشان، همسو با اقلیم و فرهنگ و واجد چندین ضرباهنگ است که در تداخل با یکدیگر به سر می‏برند. قدرت ضرباهنگ‏های غالب موجب شده تا امر پنداشته نسبت به امر زیسته در برتری باشد.