فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور مقایسه و ارزیابی عملکرد دانه، کاه و صفات مورفولوژیکی 20 ژنوتیپ ارزن معمولی (Panicum miliaceum L.) و همبستگی این صفات با عملکرد دانه، آزمایشی در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار به مدت سه سال در منطقه بیرجند اجرا شد. صفات مورفولوژیک و عملکردی مورد مطالعه شامل ارتفاع گیاه، قطر ساقه، تعداد برگ، تعداد کل پنجه، تعداد پنجه بارور، وزن هزار دانه، نسبت برگ به ساقه، وزن تر و خشک ساقه و برگ، عکس‌العمل به ورس و تعداد روز تا گل‌دهی، عملکرد علوفه خشک، عملکرد علوفه تر و عملکرد دانه بودند. نتایج تجزیه واریانس مرکب نشان داد که از میان ژنوتیپ‌های مورد آزمایش، چهار ژنوتیپ KCM1، KCM8، KCM14 و KCM18 به‌عنوان ژنوتیپ‌های مناسب و پایدار جهت کاشت در منطقه بیرجند توصیه شدند. همچنین در بررسی همبستگی عملکرد دانه با صفات مورد مطالعه مشخص شد که عملکرد علوفه خشک (**0/59r=)، تعداد برگ (*0/32r=)، ارتفاع گیاه (**0/65r=)، طول پانیکول (**0/51r=) و تعداد پنجه (**0/34r=) همبستگی مثبت و معنی‌داری با عملکرد دانه داشتند. ضریب تنوع ژنتیکی برای عملکرد علوفه تر، عملکرد علوفه خشک و تعداد برگ بالاتر از سایر صفات مورد بررسی بود که حاکی از تنوع زیاد بین لاین‌های مورد مطالعه از این نظر بود. با توجه ‌به تنوع بین ژنوتیپ‌های مورد مطالعه، به‌منظور تعیین نقش و مقدار تأثیر هر یک از صفات مورد بررسی، تجزیه به مؤلفه‌های اصلی انجام شد. بر اساس نتایج حاصل از تجزیه به مؤلفه‌های اصلی تعداد پنج مؤلفه تنوع موجود بین ژنوتیپ‌های مورد مطالعه را توجیه کردند.