فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این تحقیق با هدف ارزیابی تأثیرات بیوچار و زئولیت بر ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک گلرنگ تحت شرایط تنش خشکی، به‌صورت اسپلیت - فاکتوریل در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار در سال زراعی 02-1401در مزرعه تحقیقاتی پژوهشکده کشاورزی پژوهشگاه زابل انجام شد. تیمارهای مورد بررسی شامل سه سطح آبیاری (100، 75و 50درصد ظرفیت زراعی) به‌عنوان عامل اصلی و ترکیب سطوح مختلف زئولیت و بیوچار (صفر، 2/5 و 5 درصد وزن مخصوص ظاهری خاک) به‌عنوان عامل فرعی بودند. یافته‌ها حاکی از آن بود که محتوای کلروفیل کل برگ تحت تأثیر تنش خشکی و زئولیت معنی‌دار شد. در حالی که میزان فنل برگ به‌طور معنی‌داری تحت تأثیر اثر متقابل بیوچار و زئولیت بود. علاوه بر این، اثر متقابل سه‌گانه تنش خشکی، بیوچار و زئولیت بر ارتفاع بوته، سطح برگ، تعداد شاخه‌های جانبی، تعداد گل‌آذین در شاخه‌های فرعی، وزن هزار دانه، محتوای نسبی آب برگ، کاروتنوئید، عملکرد دانه و درصد روغن معنی‌دار شد. بر اساس مقایسه میانگین‌ها، بیشترین عملکرد دانه در تیمار آبیاری پس از 75درصد ظرفیت زراعی به همراه استفاده از 2/5 درصد بیوچار و 5 درصد زئولیت مشاهده شد. همچنین، بالاترین درصد روغن در تیمار آبیاری پس از 100درصد ظرفیت زراعی با کاربرد همزمان 5 درصد بیوچار و زئولیت به‌دست آمد. در حالی که بیشترین مقدار کاروتنوئید در تیمار آبیاری پس از 100درصد ظرفیت زراعی با استفاده از 2/5 درصد بیوچار و زئولیت ثبت شد و بالاترین فنل کل از تیمار آبیاری پس از 100درصد ظرفیت زراعی توام با 5 درصد بیوچار حاصل شد. نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که استفاده ترکیبی از بیوچار و زئولیت در شرایط تشدید تنش خشکی می‌تواند اثرات نامطلوب ناشی از کم‌آبی را تعدیل کرده و بهبود چشمگیری در ویژگی‌های مورفوفیزیولوژیک گلرنگ ایجاد نماید.