ارزیابی برخی از شاخص‎های فیزیولوژیکی مؤثر بر رشد گیاه گندم (Triticum aestivum)تحت تأثیر محلول‎پاشی تنظیم‎کننده‎های رشد در شرایط تنش شوری و آبی

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

2 مرکز تحقیقات اصلاح و تولید بذر، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

3 بخش تحقیقات خاک و آب، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی اصفهان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اصفهان، ایران

4 گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

5 گروه زراعت و اصلاح نباتات، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

doi
10.22034/csrar.2024.387466.1323
چکیده

به منظور بررسی اثر محلول‌پاشی تنظیم‎کننده‌های ‌رشد جیبرلیک‌اسید، سالیسیلیک‌اسید و سیتوکینین بر خصوصیات فیزیولوژیک گیاه گندم، آزمایشی به صورت کرت‌های یک‌بار خرد شده با سه تکرار در سال زراعی 1401-1400 در دو مزرعه ایستگاه تحقیقات کشاورزی و علوم دامی شهرستان گلپایگان به‎عنوان محیط غیر شور (هدایت الکتریکی آب آبیاری برابر با 1/5 دسی زیمنس بر متر) و مزارع دشت شمال شهرستان گلپایگان به‎عنوان محیط شور (هدایت الکتریکی آب آبیاری برابر با 10 دسی زیمنس بر متر) اجرا شد. تیمارهای آزمایش شامل تنش آبی در دو سطح آبیاری بر اساس 90 و 120 میلی‌متر تبخیر از تشتک کلاس A در کرت‌های اصلی و محلول‌پاشی تنظیم‌کننده‌های رشد سالیسیلیک‌اسید، جیبرلیک‌اسید و سیتوکینین با غلظت 100 پی‌پی‌ام و تیمار شاهد (محلول‎پاشی با آب معمولی) در کرت‌های فرعی قرار گرفتند. محیط غیرشور و سطح آبیاری 90 میلی‌متر تبخیر از تشتک کلاس A نسبت به محیط شور و سطح آبیاری 120 میلی‌متر تبخیر، باعث افزایش 36 درصدی شاخص سطح برگ، 38 درصدی ماده خشک کل، سرعت اسیمیلاسیون خالص، سرعت رشد نسبی، سرعت رشد محصول، کلروفیل  aو b شد. اثر متقابل محیط × تنظیم‎کننده‎های رشد بر کلروفیل a و b به‎ترتیب باعث افزایش 64 و 68 درصدی و اثر متقابل سطوح آبیاری × تنظیم‎کننده‎های رشد بر کلروفیل a و b به‎ترتیب باعث افزایش 68 و 70 درصدی میزان کلروفیل شد.