تحلیل ضربآهنگ کنش های مغایر با گفتمان رسمی و خوانش فضای عمومی شهری
نویسندگان
1 پژوهشگر دوره ی تخصصی دکتری شهرسازی، گروه شهرسازی، دانشکده (پردیس) بین المللی فارابی، دانشگاه هنر، کرج، استان البرز، ایران
2 گروه شهرسازی، دانشکده معماری و شهرسازی، دانشگاه هنر تهران.
doi
10.22059/jfaup.2021.316800.672570چکیده
پژوهش با هدف ژرفکاوی و تبیین پیچیدگیهای فضای عمومی شهری چندلایه؛ که متاثر از شکلبندیهای اجتماعی جامعه و نقطه آغازین معرفتشناسی فضا در همبستگی با واقعیت اجتماعی میباشد، انجام میپذیرد. پارادایم تحقیق، انتقادی و در چارچوب نظریهی تولید اجتماعی فضای لوفور، زندگی روزمره را ازطریق تحلیل ضرباهنگ و در پیوند زمان-مکان واکاوی میکند. سؤالات تحقیق درراستای شناسایی مولفههای موثر بر ضرباهنگ رخداد کنشها و نیز تدوین مدلی زمینهای با هدف خوانش فضای پلخواجو میباشد. نوآوری پژوهش، توصیف و تبیین بخش پنهان فضای عمومی شهری انتخابی با استفاده از تحلیل ضرباهنگ رخداد کنشهای مغایر با گفتمان رسمی جامعه است. با بهرهگیری از تئوری زمینهای، تحلیل سیستماتیک اطلاعات ناشی از برداشت میدانی(مصاحبههای عمیق و مشاهدات وجه عینی رخداد کنشها صورتگرفتهاست. نتایج در یک مدل نظری-زمینهای در 12 مقوله اصلی ارتباط کنشها با شرایط زمینهای، علل بروز،عوامل مداخلهگر و پیامدها را نشان میدهد: زمینهها (نظم ایدئولوژی-حکومتی، طبیعی و محیطی)؛ علل (نظم هنجارین و مدیریت پایشی)؛عوامل مداخلهگر (تعاملات برنامهریزیشده، تبادلات فرهنگی و همپیوندی مقولهها)؛ و پیامدها (پیشبینی-بودن فضا، آگاهیبخشی از مطالبات، کاهش مشروعیت گفتمان رسمی و تصاحب فضا) می باشد. رخداد کنشها، گزینش زمانی و مکانی داشته و با عضویت در گروههای اجتماعی همراه و هدف آنها تثبیت فضایی، کسب خودمختاری و مشروعیت در فضا ودارای الگوهای قانونستیزی-هنجارستیزی، تصاحب فضا، روانپالایی و مطالبات میباشد.