تأثیر روش‌های تأمین مالی مدیریت شهری بر حق‌بر‌شهر در کلانشهر تهران

نویسندگان

1 دانشیار مدیریت شهری دانشگاه علامه طباطبایی

2 وکیل پایه یک دادگستری و مدرس دانشگاه

3 فارغ التحصیل کارشناسی ارشد مدیریت شهری، دانشگاه علامه طباطبائی، تهران، ایران.

doi
10.22059/jfaup.2021.306420.672494
چکیده

امروزه چالش تأمین مالی به یکی از مهم‌ترین معضلات شهرداری‌ها به خصوص در کلانشهر تهران بدل شده که بررسی کمیت و کیفیت تأثیر این مسئله بر حق‌بر‌شهر، هدف مقاله حاضر است. روش تحقیق به لحاظ هدف کاربردی و تکنیک تحلیل داده‌ها تحلیل محتوای جهت دار از نوعِ کیفی انتخاب شده است. داده‌های مورد نیاز تحقیق از طریق مصاحبه‌ی نیمه باز با 15 تصمیم‌ساز و تصمیم‌گیر حوزه شهری گردآوری شده است. در تحلیل داده‌ها، ابتدا جملات پُرتکرار مندرج در مصاحبه‌ها اِحصا و پس از آن متغیرها و مقوله‌های لازم جهت کُدگذاری، تعیین شدند. همچنین مبتنی بر مدل تحلیلی تحقیق که تشکیل شده از 10 مؤلفه در روش‌های تأمین مالی مدیریت شهری و 4 مؤلفه در حق‌بر‌شهر است، کُدگذاری متناظر با سؤال تحقیق صورت پذیرفت. پایاییِ کُدگذاری‌ها با بکارگیری روش پایایی مرکّب محاسبه شد که حاصل آن 0.82 بود. مبتنی بر این نتایج، اخذ بهای خدمات و درآمد مؤسسات انتفاعی شهری به عنوان بهترین روش و عوارض بر پروانه‌های ساختمانی به عنوان بدترین روش‌ تأمین مالی به‌لحاظ تأثیر بر حق‌بر‌شهر تعیین شدند. در میان مؤلفه‌های حق‌بر‌شهر نیز، حق مشارکت در تصمیم‌گیری حاکمیتی دارای بالاترین اثرپذیری مثبت و حق مالکیت و دسترسی به فضا دارای بالاترین اثرپذیری منفی از روش‌های تأمین مالی است.