تأثیر سالیسیلیک اسید بر عملکرد کمی و برخی خصوصیات بیوشیمیایی سه رقم جو در رژیم های مختلف آبیاری

نویسندگان

1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد فسا، فسا، ایران

2 دانشگاه آزاد اسلامی واحد اقلید، اقلید، ایران

3 دانشجوی دکتری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد فسا، فسا، ایران

4 دانشگاه آزاد اسلامی واحد فسا، فسا، ایران

doi
10.22034/csrar.2024.414576.1372
چکیده

 به منظور بررسی محلول‌ پاشی اسید‌سالیسیلیک در سه مرحله رشدی بر عملکرد، اجزای عملکرد دانه و برخی پارامترهای بیوشیمیایی سه رقم جو در رژیم‌های مختلف آبیاری، آزمایشی به صورت اسپیلت پلات -‌ فاکتوریل و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار، در دو سال زراعـی در شهرستان نی‌ریز اجرا گردید. تیمارهای آزمایشی شامل رژیم‌های آبیاری در سه سطح یک، دو و چهار مرتبه آبیاری به عنوان عامل اصلی و عوامل فرعی شامل ارقام جو (ریحان، نصرت و خاتم) و محلول پاشی اسید‌سالیسیلیک با غلظت یک میلی مولار، در سه مرحله انتهای پنجه‌زنی، اواسط ساقه روی و ظهور پنجاه درصدی برگ پرچم به همراه عدم تیمار مصرف بودند که به صورت فاکتوریل در کرت‌های فرعی قرار گرفتند. نتایج تجزیه مرکب داده‌ها نشان داد یک و دو نوبت آبیاری ‌در مقایسه با چهار نوبت آبیاری اثر منفی بر شاخص برداشت، رطوبت نسبی و مقادیر کلروفیل a و b در برگ‌ها داشت و پرولین برگ افزایش یافت. کمترین واکنش به کاهش دفعات آبیاری مربوط به وزن هزار دانه با 22/1 درصد کاهش بود. اسید‌سالیسیلیک در شرایط کاهش دفعات آبیاری اثر معنی‌داری بر وزن هزار دانه و تعداد دانه در سنبله نداشت، اما موجب بهبود سایر صفات در هر سه رژیم آبیاری شد. میزان افزایش عملکرد توسط اسید‌سالیسیلیک نسبت به شاهد در خاتم (9/5%)، ریحان (10/7%) و نصرت (10/8%) بود. در نهایت، اسید‌سالیسیلیک، به ویژه هنگامی که در پایان پنجه‌زنی اعمال شد، با بهبود ویژگی‌های بیوشیمیایی، تحمل جو به خشکی را بهبود بخشید و عملکرد را افزایش داد.