واکنش اگروفیزیولوژیکی کینوا (Chenopodium quinoa) به محلول‎پاشی نانو ذرات آهن و پرولین در تاریخ‎های مختلف کشت

نویسندگان

1 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ایلام، ایلام، ایران

2 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران

3 بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان ایلام، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، ایلام، ایران

4 گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ایلام، ایلام، ایران

5 گروه زیست شناسی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ایلام، ایلام، ایران

doi
10.22034/csrar.2024.339946.1229
چکیده

 به منظور بررسی امکان سازگاری اکوفیزیولوژیکی گیاه کینوا در تاریخ‌های مختلف کشت تحت تأثیر محلول‌پاشی نانوذرات آهن و پرولین، آزمایشی در دو سال 1398-1397 و 1398-1399 در مزرعه مرکز تحقیقات سرآبله واقع در استان ایلام به صورت اسپلیت- اسپلیت پلات در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. عامل اصلی شامل تاریخ کاشت در 3 تاریخ 15 بهمن، 30 بهمن و 15 اسفند بود. عامل فرعی شامل پرولین در 2 سطح عدم مصرف و مصرف بود. عامل فرعی فرعی شامل نانو ذرات آهن در چهار سطح عدم مصرف، 0/3 گرم، 0/6 گرم و 0/9 گرم بود. نتایج نشان داد که اثر متقابل تاریخ کاشت، نانوذرات آهن و پرولین بر وزن هزار دانه، عملکرد دانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت معنی‌دار بود. در تاریخ کاشت پانزدهم اسفند ماه، مصرف پرولین و مصرف 0/9گرم نانو ذرات آهن بیشترین تعداد شاخه گل‎دهنده به‎تعداد 31/4 عدد حاصل گردید. بیشترین وزن هزار دانه در تاریخ کاشت پانزدهم اسفند ماه و مصرف 0/9 گرم نانو ذرات آهن به‎مقدار 5/87 گرم به‌دست آمد. در تمامی تاریخ‎های کاشت مصرف پرولین و مصرف 0/9 گرم نانوذرات آهن موجب افزایش وزن هزار دانه و تعداد شاخه گل‎دهنده شد. بیشترین عملکرد در تاریخ کاشت پانزدهم اسفند، مصرف 0/9 گرم نانوذرات آهن و مصرف پرولین به‌مقدار 2948/2 کیلوگرم در هکتار به‌دست آمد. با توجه به نتایج به‌دست آمده تاریخ کشت پانزدهم اسفند، مصرف پرولین و تیمار 0/9 گرم نانوذرات آهن برای حصول تولید دانه بالا در شرایط کشت منطقه به جهت افزایش کمی اجزاء عملکرد توصیه می‌گردد.