فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آزمایشی طی دو سال 1399 و 1400 در مزارع پژوهشی دو مرکز تحقیقات کشاورزی در استان‎های کرمان (جیرفت) و سیستان و بلوچستان (زابل) به صورت بلوک‎های خرد شده (نواری) در قالب طرح پایه بلوک‎های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. در این پژوهش اثر فاصله ردیف‎های30، 45 و 60 سانتی‎متری و فاصله گیاهان روی ردیف‎های 5، 8، 11 و 14 سانتی‎متری بر عملکرد، اجزای عملکرد، درصد روغن و عملکرد روغن ژنوتیپ متحمل به ریزش کنجد مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد عملکرد دانه در منطقه زابل تحت تأثیر هیچ کدام از تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت. در منطقه جیرفت و در تمامی سطوح تیماری فاصله بین گیاهان، کشت در فواصل ردیف 30 سانتی‎متری در مقایسه با سایر فواصل بین ردیف (45 و 60 سانتی‎متر) از برتری معنی‎داری در سطح پنج درصد برخوردار بود. حداکثر عملکرد دانه در این منطقه از آرایش کاشت 14×30 سانتی‎متر (24 بوته در مترمربع) به مقدار 1430 کیلوگرم در هکتار بدست آمد. همچنین نتایج نشان داد که پتانسیل عملکرد ژنوتیپ متحمل به ریزش در منطقه زابل در مقایسه با متوسط عملکرد کنجد در این منطقه پایین‎تر بود و بنابراین کشت این ژنوتیپ در منطقه زابل توجیهی ندارد. در مقابل، حداکثر عملکرد دانه بدست آمده از این ژنوتیپ تا 300 کیلوگرم در هکتار از متوسط عملکرد دانه کنجد در منطقه جیرفت بیشتر بود. بنابراین ژنوتیپ متحمل به ریزش بویژه در آرایش کشت 14×30 سانتی‎متر پتانسیل قابل قبولی برای کشت در منطقه جیرفت دارد.