فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

آنالیز خوشه‌ای ابزاری چند متغیره، برای سازماندهی مجموعه داده‌های چند متغیره (مشاهدات، اجزاء) به گروه‌هایی به نام خوشه‌ها استفاده می‌شود. روش آنالیز خوشه‌ای با اثر تیمارهای نسبت شیر و آب‌پنیر (فرمولاسیون) و دمای خشک کردن کف‌پوشی، بر یکسری از صفات پودر پنیر ریکوتا انجام شد. در این پژوهش از 4 نوع فرمولاسیون و 6 دمای خشک کردن برای بررسی صفات دانسیته، هیگروسکوپی و فاکتورهای رنگی برای یافتن فرمولاسیون و دمای بهینه که خواص فیزیکی مناسب را ایجاد کند، استفاده شد. طبق نتایج آنالیز واریانس، در دمای بالا به دلیل سرعت بخار بیشتر، کاهش دانسیته و افزایش هیگروسکوپی را نشان داد (05/0>p). همچنین با افزایش دما، شاخص‌ L افزایش و شاخص‌های aو b کاهش یافتند. با توجه به نتایج آنالیز خوشه‌ای، کمترین عدم تشابه بین تیمارها و همچنین به دلیل کمترین میزان واریانس درون گروهی، خوشه2 به عنوان مناسب‌ترین خوشه انتخاب شد. در این خوشه، پنیرهای با درصد بالای آب‌پنیر در ترکیب فرمولاسیون و دماهای پایین برای خشک کردن کف‌پوشی به چشم می‌خورد. با توجه به نتایج، روشنایی (L) پودرهای این خوشه بالاتر بوده همچنین در دماهای پایین‌تر میزان دانسیته و هیگروسکوپی پایین‌تری دارند. به طور کلی، استفاده از آنالیز خوشه‌ای برای انتخاب فرمولاسیون خشک کردن کف‌پوشی پنیر ریکوتا روش مناسبی می‌باشد.