بررسی برخی از صفات مورفولوژیکی و عملکرد دانه سویا تحت تنش کمآبیاری و محلولپاشی اسیدهای آمینه
نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه کشاورزی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران
2 گروه کشاورزی و مرکز تحقیقات کشتهای تلفیقی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران
3 گروه کشاورزی و مرکز تحقیقات کشتهای تلفیقی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران
4 گروه کشاورزی و مرکز تحقیقات کشتهای تلفیقی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران
5 گروه کشاورزی و مرکز تحقیقات کشتهای تلفیقی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، اسلامشهر، ایران
doi
10.22034/csrar.2024.382054.1315چکیده
با توجه به اینکه ایران جز مناطق خشک و نیمهخشک محسوب میشود، مدیریت آب در بخش کشاورزی از اهمیت ویژهای برخوردار است. بهمنظور بررسی اثر تنش خشکی بر سویا، آزمایشی در دو سال زراعی 1397 و 1398 در مزرعه دانشکده کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس اجرا شد. آزمایش بهصورت سه سطح آبیاری (آبیاری کامل، کمآبیاری متوسط و کمآبیاری شدید) در کرتهای اصلی و محلولپاشی اسیدهای آمینه مختلف در شش سطح (لوسین، والین، سیستئین، اسیدهای آمینه تجاری و بدون محلولپاشی) بهعنوان کرتهای فرعی در نظر گرفته شدند. با توجه به نتایج مشخص شد در کمآبیاری شدید، برخی از صفات مورفولوژی سویا مانند صفات ارتفاع بوته، وزن تر و خشک برگ و ساقه، وزن تر و خشک غلاف، شاخص سطح برگ، تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف، تعداد دانه در بوته و عملکرد دانه کاهش معنیداری نسبت به آبیاری مطلوب نشان میدهند. همچنین در کمآبیاری شدید عملکرد دانه کاهش 16/26درصدی و معنیداری نسبت به آبیاری کامل داشت. نتایج نشان داد با محلولپاشی بوتهها، عملکرد دانه سویا افزایش معنیداری داشت و همچنین سیستئین و والین در بین اسیدهای آمینه کاربردی، بیشترین تأثیر را بر عملکرد دانه داشتند. با توجه به نتایج پژوهش بهمنظور جلوگیری از کاهش عملکرد بهتر است از کمآبیاری شدید در حد امکان استفاده نشود و همچنین در صورت لزوم از محلولپاشی اسید آمینه والین و سیستئین بهمنظور تأثیر مثبت روی عملکرد گیاه سویا، استفاده شود.