برآورد مساحت اراضی کشاورزی سوخته شده با استفاده از سنجش از دور و سامانه اطلاعات جغرافیایی (مطالعه موردی، شهرستان سرپل ذهاب)

نویسندگان

1 گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد اگرواکولوژی، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

3 گروه مهندسی آب، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران

doi
10.22034/csrar.2023.401524.1347
چکیده

سوزاندن بقایای گیاهی یکی از عوامل تأثیرگذار بر تولید گازهای گلخانه‌ای است. پایش میزان تولید این گازها در یک منطقه می‌تواند در کاهش تولید آن‎ها حائز اهمیت باشد. این تحقیق با هدف برآورد مساحت اراضی زراعی که بقایای محصول آن پس از برداشت سوزانده شده‎اند در سال زراعی 96-95 در استان کرمانشاه شهرستان سرپل‎ذهاب انجام شد. از مزارع گندمی که بقایا پس از برداشت رها شده و آن‎هایی که بقایای پس از برداشت سوزانده شدند نمونه‎برداری انجام و مختصات جغرافیایی هر مزرعه ثبت شد. سپس با استفاده از تصاویر ماهواره‎ای8 LANDSAT سنجنده OIL/TIRS و انجام اصلاحات به روش FLAASH، برای بهترین تفکیک پذیری از روش‎های ترکیب باندی شاخص مطلوبیت (OIF)، PCA و MNF استفاده شد و طبقه‎بندی تصاویر با استفاده از روش حداکثر مشابهت صورت گرفت. نتایج نشان داد که طبقه‎بندی تصاویر به نقاط سوخته و نسوخته همبستگی بالا و معنی‎داری با نمونه‎برداری صحرایی داشت که در این میان روش ترکیب باندی OIF (ضرایب فی=0/80، کرامر=0/80 و ضریب وابستگی= 0/62) از بیشترین دقت برخوردار بود. بر این اساس مساحت زمین‎هایی که بقایای گندم در آن‎ها سوزانده شده بود 7380 هکتار برآورد شد که 56 درصد از اراضی آبی منطقه مورد مطالعه را در بر می‎گیرد. سوزاندن بقایای این حجم از مزارع شهرستان علاوه بر ایجاد آلودگی‎های زیست‎محیطی در منطقه می‎تواند پایداری تولید محصولات کشاورزی و باروری خاک را نیز با چالش روبرو کند، از این‎رو توجه بیشتر به این مسئله و اتخاذ سیاست‎های اصولی در این ارتباط از اهمیت ویژه‎ای برخوردار است.