ارتباط فیزیولوژیکی گوانیدینو استیک اسید با باروری و ویژگی‎های اسپرم خروس‎های مسن گله مرغ مادر گوشتی

نویسندگان

1 بخش تحقیقات فیزیولوژی تولیدمثل و مدیریت پرورش دام و طیور، مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

2 بخش تحقیقات تغذیه طیور، مؤسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران

doi
10.22059/jvr.2025.393823.3503
چکیده

زمینه مطالعه: کاهش توان جسمانی خروس­های مسن تأثیر منفی بر رفتار جفت‌گیری و در‌نهایت میزان جوجه‌در­‌آوری در گله­های مرغ مادر گوشتی دارد. استفاده از ترکیبات مولد انرژی، مانند گوانیدینواستیک اسید می­تواند راهکاری برای مقابله با این وضعیت باشد.هدف: مطالعه حاضر با هدف بررسی تأثیر مصرف سطوح مختلف گوانیدینو استیک اسید بر ویژگی­های اسپرم و بافت‌شناسی بیضه و جوجه­درآوری در خروس­های مسن گله مرغ مادر گوشتی انجام شد.روش‎کار: 144 قطعه مرغ و 18 قطعه خروس گله مرغ مادر گوشتی سویه راس 308 در سه تیمار با 48 قطعه مرغ و 8 قطعه خروس و 6 تکرار در هر باکس به‌عنوان واحد آزمایشی در نظر گرفته شدند. تیمارهای آزمایشی، شامل تیمار کنترل دریافت‌کننده جیره بر پایه توصیه راهنمای تغذیه مرغ مادر گوشتی سویه راس 308، تیمار کرامینو 1200، حاوی 1200 میلی­گرم بر کیلوگرم و تیمار کرامینو 1600 حاوی 1600 میلی­گرم بر کیلوگرم جیره گوانیدینواستیک اسید با نام تجاریCreAMINO® بودند. رکورد‌برداری از هفته 41 به‌مدت 20 هفته انجام شد. وزن بدن، وزن بیضه­ها، ویژگی­های کمی و کیفی اسپرم­، غلظت کراتین، نیتریک اکساید، انسولین و تستوسترون سرم، فراسنجه­های بافت‌شناسی بیضه و میزان جوجه­درآوری تخم­مرغ­ها تعیین شدند.نتایج: ازلحاظ ویژگی­های کمی و کیفی اسپرم، تفاوت معنی­داری بین تیمارهای آزمایشی وجود نداشت. مصرف هر دو سطح کرامینو موجب افزایش معنی­دار تعداد سلول­های اسپرماتوگونی، اسپرماتوسیت، اسپرماتید، لیدیگ و همچنین افزایش قطر مجرای سمینیفر و ضخامت اپیتلیوم زایا در بیضه در مقایسه با خروس­های گروه کنترل شد (05/0P≤). غلظت کراتین سرم، در نوبت دوم نمونه­گیری در گروه­های مصرف‌کننده کرامینو به‌طور معنی­داری بالاتر از دو گروه کنترل و گروه کرامینو 1600 بود (05/0P≤). غلظت نیتریک اکساید سرم در دوره دوم نمونه­گیری برای گروه کرامینو 1600 و در دوره سوم نمونه­گیری، برای گروه کنترل به‌طور معنی­داری بالاتر از دو گروه دیگر بود (05/0P≤). میزان جوجه­درآوری تحت تأثیر تیمارهای آزمایشی قرار نگرفت.نتیجه­گیری نهایی: با وجود بهبود نسبی مشاهده‌شده در ویژگی­های کمی و کیفی اسپرم و صفات بافت‌شناختی بیضه با مصرف سطح 1200 میلی­گرم کرامینو، تأثیر معنی­داری بر میزان جوجه­درآوری کل و جوجه‌درآوری تخم­مرغ­های بارور مشاهده نشد.